Author: Институт перевода Библии
Date: 2023-11-23T04:52:27.457005+00:00

Инжил: Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

Инжил: Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

1. Инжил

1. РичӀчӀизе захӀматал рагӀабазе баян (Инжил)

Creative Commons: BY-NC-ND 4.0

© Институт перевода Библии; Информацию о лицензии этого издания можно найти здесь: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.ru

Институт перевода Библии

Институт перевода Библии, 101000 Москва, Главпочтамт, а/я 360
ibt_inform@ibt.org.ru

Правила использования текстов библейских переводов ИПБ: https://ibt.org.ru/ru/rules

Инжил

Инжил

1. ЦеберагӀи

1. Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

ЦеберагӀи

РОССИЯЛЪУЛ ГӀЕЛМАБАЗУЛ АКАДЕМИЯ

Тарихиялгун филологиял гӀелмабазул отделение

Дагъистаналъул гӀелмияб центр

ЦӀадаса ХӀамзатил цӀаралда бугеб МацӀалъул,
литератураялъул ва искусствоялъул институт

ИНЖИЛ

Библия таржама гьабиялъул институт

Москва

2008

Гьаб тӀехьалъул хӀакъалъулъ нужерго пикраби ритӀе
гьаб адресалда:

ibt_inform@ibt.org.ru

Картаби:

Horace Knowles © The British & Foreign Bible Society, 1954, 1967, 1972

© United Bible Societies, 1994

All rights reserved.

ISBN 978-5-93943-121-7

© Библия таржама гьабиялъул институт, Москва, 2008

ЦеберагӀи

ХӀурматияв цӀалдолев!

Дуца кодобе босараб тӀехьалда цӀар буго «Инжил».

«Инжил» ккола Библиялъул – жугьутӀазул ва христианазул Хирияб ТӀехьалъул – цо бутӀа. Гьеб ккола азарго гӀанасеб мацӀалде буссинабурабги дуниялалда бищунго гӀемерал гӀадамаз цӀалулебги тӀехь. Гьелъ кӀудияб асар гьабуна гӀемерал халкъазул рухӀияб ва культурияб гӀумруялъе. Гьанже дуе рес щун буго гьеб магӀарул мацӀалда цӀализе.

Библия ккола азаргоялдаса цӀикӀкӀун соназ хъварал некӀсиял тӀахьал цолъизарун лъугьараб тӀехь. Гьеб гӀуцӀун буго кӀиго кӀудияб бутӀаялдасан. ТӀоцебесеб бутӀаялда – «НекӀсияб КъотӀиялда» – бицунеб буго Аллагьас дуниялги инсанги рижараб куцалъул, аварагзаби ритӀун, жиндирго рагӀи халкъалъе Гьес загьир гьабураб куцалъул, Аллагь цо вукӀиналда тӀоцебе божараб халкълъун лъугьараб жугьутӀ халкъалъухъе Муса аварагасдалъун Аллагьас Къанун рещтӀинабиялъулги хӀакъалъулъ. Гьеб киналъулго хӀакъалъулъ «НекӀсияб КъотӀиялда» бугеб щуго тӀехьалда Тавратилан абула.

«НекӀсияб КъотӀиялъул» хадусел тӀухьдузда бицунеб буго Къануналъул амруязе гӀадамал чанцӀулго хилиплъиялъул. Гьел битӀараб нухде ккезаризе Аллагьас гӀадамазухъе аварагзаби ритӀана, амма гӀемерисел божичӀо аварагзабазул рагӀуда. Муса аварагги гьоркьов ккун, Аллагьасда ва иман лъураб халкъалда гьоркьоб гьабун букӀараб КъотӀи хвезабулаан гьез. Аварагзабаз гӀадамазда бицунеб букӀана иман лъуразулгун Аллагьас ЦӀияб КъотӀи гьабулеб заман бачӀине бугин ва гӀадамазухъе цӀакъго кӀудияв авараг ва абадияв парччахӀ – МасихӀ – витӀизе вугин.

КӀиабилеб бутӀаялда – «Инжилалда» – христианаз абула «ЦӀияб КъотӀийилан». Гьеб хъван буго грек мацӀалда. «Инжилалда» рехсон ругел лъугьа-бахъинал ккана кӀиазарго соналъ цере. Доб мехалда Рималъул империялъул кверщаликь букӀараб Палестинаялда гьавуна ГӀиса МасихӀ. Гьенир рукӀарал жугьутӀаз цӀунана жидерго умумузул динги гӀадаталги. Гьел божулаан, аварагзабаз цебеккунго бицухъе, Аллагьас гьезухъе МасихӀ витӀизе вукӀиналда ва, чияр кверщелалдаса жалги хвасар гьарун, МасихӀ парччахӀлъун лъугьине вукӀиналда. Амма ГӀиса дуниялалде вачӀиналъул букӀана жеги тӀадегӀанаб мурад – мунагьалъулги хвалилги кверщелалдаса гӀалам хвасар гьаби.

«Инжилалде» гьоркьобе уна 27 тӀехь. ТӀоцебесеб ункъо тӀехьалда цӀар буго «Рохалил хабар». Гьел тӀухьдуз бицунеб буго ГӀисал гӀумруялъулги, гьесул муридазулги тушбабазулги, гӀадамазе гьес гьарурал насихӀатазулги, рихьизарурал мугӀжизатазулги, гьев хвеялъулги ва хваралъуса вахъиналъулги хӀакъалъулъ. Гьаб ункъабго тӀехь хъван буго ГӀисал ункъо муридас – Матфейица, Маркица, Лукаца ва Иоанница. Гьел рукӀана гьеб кинабго жидер беразда бихьарал яги бихьараз бицунеб рагӀарал гӀадамал. «Рохалил хабаралъул» ункъабго тӀехьалда батӀи-батӀияб рахъалдасан бицунеб буго ГӀисал гӀумруялъул хӀакъалъулъ. Цо-цо бакӀалда дандеккола ункъазго хъвараб жо, цо-цо бакӀаздайин абуни цоялъ цояб камиллъизабула.

Хваралъуса вахъинавун ГӀиса зобалазде восун аралдаса хадуб гьесул муридазул букӀараб гӀумруялъул бицунеб буго «Чапарзабазул ишал» абураб тӀехьалда. Гьеб хъвана цо «Рохалил хабаралъулги» авторлъун кколев Лукаца. Гьев вукӀана тӀехьалда рехсарал гӀемерисел лъугьа-бахъинал жиндир беразда рихьарав ва гьезулъ гӀахьаллъарав чи. «Чапарзабазул ишал» абураб тӀехьалда аслияб къагӀидаялъ бицунеб буго ГӀисал чапарзаби Пётрил ва Павелил хӀакъалъулъ. Бищунго цӀикӀкӀун гьев кӀиясго хӀаракат бахъана ГӀисал хӀакъалъулъ хабар тӀибитӀизабизе, гьесул хӀалкӀолъиялдалъун гьез рихьизаруна гӀемерал мугӀжизатал.

ГӀисаде иман лъуразухъе чапарзабаз кагътал хъвана, ГӀисаца бицунеб букӀараб гьезда бичӀчӀизабун, Аллагьасде руссарал гӀадамал кин хьвадизе кколелали насихӀатал гьарун. Нахъе цӀунун хутӀун бугеб гьединаб къоло цо кагъат «Инжилалъул» тӀехьалда лъун буго. «Чапарзабазул ишал» абураб тӀехьалъги гьел кагътазги нилъеда бицуна тӀоцере ГӀисада нахърилълъарал, доб заманаялда жидер хӀакъалъулъ христианалин абизе байбихьарал, гӀадамазул гӀумру кинаб букӀарабали.

«Инжилалъул» ахирисеб, къоло анкьабилеб, тӀехь ккола «Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал». Гьеб тӀехьалда бицунеб буго дуниял ахирлъараб мехалда ккезе бугебщиналъул хӀакъалъулъ.

КӀиазарго соналъ цебего хъвараб «Инжилалда» ратула гьанжесеб гӀелалъул гӀадамазда ричӀчӀуларел бакӀал, жеги рагӀичӀел калимаби. Гьединлъидал тӀехьалъул ахиралда кьун буго ричӀчӀизе захӀматал рагӀабазе баян. ЦӀалдолесда гьенирго ратила тӀехьалда рицарал аслиял лъугьа-бахъинал ккарал бакӀазул картаби.

ЦӀализе бокьараб бакӀ батизе бигьалъиялъе Библиялъул текст ХIII гӀасруялда бутӀрузде бикьун букӀана, ХVI гӀасруялда щибаб бетӀер аятазде бикьун, гьезие номерал кьуна. МагӀарул цӀалдолезе бигьалъиялъе гӀисинал бутӀрул ратӀа гьарун, гьезиеги цӀарал кьун руго.

Библия таржама гьабиялъул институталъ 1996 соналда магӀарул мацӀалда басмаялде бахъана «Инжилалъул» цо бутӀалъун кколеб «Маркица бицараб Рохалил хабар». 2000 соналда цӀалдолезухъе щвана цоги тӀехь, гьелда жанир руго «Лукаца бицараб Рохалил хабар» ва «Чапарзабазул ишал». 2005 соналда бахъана «Сулайман аварагасул гӀакъилал рагӀаби» абураб тӀехьги. Гьеб ккола «НекӀсияб КъотӀиялъул» цо бутӀа.

«Инжил» таржама гьабиялъул иш рагӀалде бахъана Библия таржама гьабиялъул институталъул хӀалтӀухъабазулги, Библиялъул цолъарал обществабазул ва Дагъистаналъул гӀалимзабазулги гӀахьалаб хӀаракатчилъиялдалъун. Таржамаялда тӀад гьел хӀалтӀана 1990 – 2007 соназда. Гьаниб баркала кьезе бокьун буго гьаб тӀехь магӀарул мацӀалде буссинабиялъе квербакъи гьабураб Россиялъул гӀелмабазул академиялъул Дагъистаналъул гӀелмияб централъул МацӀалъул, литератураялъул ва искусствоялъул институталъе.

ТӀехь басмаялде бахъаразул хьул буго гьаб таржамаялъ магӀарул халкъалъул рухӀияб гӀумруялда жаниб цо бегьулеб бакӀ кквелин.

Библия таржама гьабиялъул институталъ авар мацӀалда басмаялде бахъизе хӀадур гьабулеб буго Библиялъул тӀоцебесеб тӀехь – «Байбихьи».

Библия таржама гьабиялъул институт

Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

1. ЦеберагӀи

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

6. 6

7. 7

8. 8

9. 9

10. 10

11. 11

12. 12

13. 13

14. 14

15. 15

16. 16

ЦеберагӀи

Коринфиязухъе Павелил тӀоцебесеб кагъат

«Коринфиязухъе Павелил тӀоцебесеб кагъат» хъван буго нилъер эраялъул I гӀасруялъул 50-абилел соназул ахиралда. Кагътида Павел чапарас бицунеб буго греказул Ахая улкаялъул тахшагьарлъун кколеб Коринфалда жинцаго гӀуцӀараб иман лъуразул жамагӀаталда дандчӀвалел ругел захӀмалъабазул хӀакъалъулъ. Гьесул рахӀат хвезабулел буго иман лъуразда гьоркьоб рикьи ккеялъ ва гьел Аллагьасул амруязда рекъон хьвадулел гьечӀолъиялъ. Кагътил машгьураб бутӀалъун лъугьун буго Павелица рокьиялъе рецц гьабулеб 13 бетӀер.

1 бетӀер

Саламалъул рагӀаби

1^1ГӀиса МасихӀил тӀаса вищарав чапарлъун вукӀине Аллагьасе жив бокьарав Павелил ва диналъул вац Сосфенил рахъалдасан 2Коринфалда ругел иман лъуразул агьлуялде – ГӀиса МасихӀидалъун рацӀцӀалъаразде, жиндирго халкълъун лъугьине Аллагьас тӀаса рищаразде, цинги киса-кибего нилъерги гьезулги ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀие тӀагӀат-гӀибадат гьабулелщиназдеги+. 3Нилъер Эмен – Аллагьасулги ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀилги цӀоб ва салам лъеги нужеда.

Аллагьасе рецц!

4МасихӀ ГӀисадалъун гьес нужеде баркат рещтӀинабуралъухъ дица кидаго Аллагьасе рецц гьабула. 5Гьесдалъун Аллагьас нужер кинабго каламги бечелъизабуна, кинабго гӀакъиллъиги цӀикӀкӀинабуна,+
6МасихӀил хӀакъалъулъ нижер нугӀлъиги ритӀухъ гьабуна. 7ГӀиса МасихӀ вачӀинегӀан ралагьун чӀун ругел нужелъ камураб гьунар хутӀун гьечӀо гьанже+. 8Нилъер ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀ рещтӀараб къоялъ нуж рацӀцӀадго хутӀизе гьесин ахиралде щвезегӀан нужер ракӀкъвакӀизабилеб+. 9Жиндирго Васгун – нилъер ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀгун – цолъизе нуж тӀаса рищарав Аллагь ритӀухъав вуго+.

Иман лъуразда гьоркьоб рикьи ккун буго

10Нилъер ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀил цӀар бахъун гьарула, вацал, дица нужеда, нуж киналго цоцалъ рекъа-решон рукӀайилан. Рикьи ккезе биччаге – нужер пикруги гӀакълуги цойиде буссинабе!+

11Хлоял рукъалъул агьлуялдасан дида рагӀун бугелъулха, вацал, нужеда гьоркьоб рикьи ккун бугилан+. 12«Дун Павелил рахъ ккуравилан», «дун Аполлосил рахъ ккуравилан», «дун Кефал рахъ ккуравилан», «дун МасихӀил рахъ ккуравилан» – щивас батӀа-батӀаго абулеб рагӀула нужеца+. 13МасихӀ викь-викьунищха вугев?! Павелищха нужее гӀоло хъанчида ван хвезавурав? Павелиде иман лъезейищха нуж лъадалъ ччун рахъарал+? 14Аллагьасе рецц буго, Криспги Гайги хутӀизегӀан, нужер цогидал дица лъадалъ ччун рахъичӀелъул.+
15Диде иман лъезелъун дица лъадалъ ччун рахъанилан лъицаниги абиларо. 16(Стефанасги гьесул рукъалъул агьлуги лъадалъ ччун рахъана дица, цоги щал лъадалъ ччун рахъаралали ракӀалда гьечӀо.)+
17ГӀадамал лъадалъ ччун рахъизе витӀичӀо дун МасихӀица. Рохалил хабар бицине витӀана.

Аллагьасдасан бугеб «гӀантлъи» гӀадамазул гӀакъиллъиялдаса къуватаб буго

ГӀакъилал ва пасихӀал рагӀабаздалъун бицунеб гьечӀо дица гьеб Рохалил хабар, – МасихӀ хъанчида ван хвей гӀадада ккелаан гьебмехалъ+.

18Хвалде унезни чӀобогояб чӀандалъун рикӀкӀуна хъанчида ван хварасул хӀакъалъулъ хабар. Нилъее – хвасарлъулезе – гьеб буго Аллагьасул къудрат+. 19ТӀухьдузда хъван бугелъул:

«ГӀакъилазул гӀакъиллъиги къинабилеб Дица,

ЦӀодоразул цӀодорлъиги яризабилеб Дица».

20Кив вугев дов гӀакъил? Кив вугев дов гӀалим? Кив вугев гьаб гӀасруялъул дагӀбачи-къацандухъан? Гьаб дуниялалъул гӀакъиллъи гӀантаб жо букӀин загьир гьабичӀищ Аллагьас+? 21Аллагьас жиндирго гӀакъиллъиялдалъун гӀаламалъе хӀукму къотӀана, дуниялалъул гӀакъиллъиялдалъун гӀаламалда Жив лъазе виччаларилан. Гьесие бокьана иман лъурал гӀадамал Рохалил хабаралъул «гӀантлъиялдалъун» хвасар гьаризе. 22ЖугьутӀаз мугӀжизат-гӀаламат тӀалаб гьабулеб буго, греказги гӀакъиллъи-гӀалимлъи балагьулеб буго+. 23Нилъецайин абуни гӀаламалда лъазабулеб буго хъанчида ван хвезавурав МасихӀил хӀакъалъулъ хабар. ЖугьутӀазе гьеб буго гӀасилъи, греказеги гьеб чӀанда буго!+
24Аллагьас тӀаса рищаразе – жугьутӀазеги греказеги – гьеб буго МасихӀидалъун загьирлъараб Аллагьасул къудратги Аллагьасул гӀакъиллъиги!+
25Аллагьасдасан бугеб «гӀантлъиги» гӀадамазулалдаса гӀакъилабин, Аллагьасдасан бугеб «загӀиплъиги» гӀадамазулалдаса къуватабин!

26Аллагьас нуж жиндихъего ахӀараб мехалъ нужго рукӀараб куц ракӀалде щвезабе. ГӀакъилалин рикӀкӀунел гӀадамал гӀемерищ нужеда гъорлъ рукӀарал? ГӀемерищ рукӀарал къадру-къимат бугелги къо-асс бугелги? 27ГӀакъилал инжитго къезаризейин Аллагьас гӀаламалда гӀантабилан кколеб жо тӀаса бищараб. Къуватал инжитго къезаризейин гьес гӀаламалда загӀипабилан кколеб жо тӀаса бищараб. 28Къадру гьечӀебги ярагьунаребги, ай гьезего гьечӀилан рикӀкӀунебаб тӀаса бищана Аллагьас, гьаб гӀаламалъ гӀадахъ босун бугеб жо гьезего гьечӀеблъун лъугьинабизе+. 29Гьединлъидал Аллагьасда цеве веццаруге щивниги+.

30Аллагьасин нуж нилъее гӀакъиллъилъун лъугьарав МасихӀ ГӀисагун цолъизарурал. МасихӀица нилъ ритӀухълъизаруна, рацӀцӀалъизаруна, тархъанлъизаруна+. 31Гьединлъидал, ТӀухьдузда хъван бугеб куцалъ: «Веццаризе бокьарас БетӀергьан вецце!»+

2 бетӀер

Аллагьасул балъгояб гӀакъиллъи

2^1Доб мехалда дун нужехъе вачӀиндал, Аллагьасул хӀакъалъулъ Хабар лъазабулаго, дилъ букӀинчӀо кӀалзул пасихӀлъиги кӀудияб гӀакъиллъиги+. 2Нужеда гьоркьов вугеб заманалда дица хӀукму гьабун букӀиндалха, ГӀиса МасихӀ (хасго гьев хъанчида ван хвей) хутӀун, цогидабщинаб рехун телилан+. 3Дун нужеда аскӀов вукӀана загӀипгоги ва хӀинкъун сородулевги+. 4Дир гаргаралъги хабаралъги нужее гьабураб асар – гьеб букӀинчӀо гӀакъилал рагӀабазул хӀасиллъун. Илагьияб РухӀалъул хӀалкӀолъиялдалъунги мугӀжизатаздалъунги лъугьана гьеб гьедин, –+
5нужелъ гьеб божи-иман, инсанасул гӀакъиллъиялдалъун гуреб, Аллагьасул къудраталдалъун лъугьине+.

6Саламатал гӀадамазени гӀакъилаблъун букӀуна нижеца бицараб хабар. Амма гьеб хабар гьаб дуниялалъулаб гӀакъиллъи гуро, гьаб дуниялалъул кверщелчагӀазул (кверщел жидехъа унезул) гӀакъиллъиги гуро+. 7Нижеца бицунеб буго Аллагьасулаб балъгояб гӀакъиллъиялъул. Аллагьас бахчун тараб гьеб гӀакъиллъи нилъер цӀар-реццалъейин дуниял бижилелдего къачӀан букӀараб+. 8Гьаб дуниялалъул цониги кверщелчиясда бичӀчӀичӀо гьеб. БичӀчӀун букӀарабани, цӀар-реццалъул бетӀергьан хъанчида валароан гьез+.

9ТӀухьдуздаги хъван бугелъулха:
«Лъилниги бералда бихьичӀебги,
лъилниги гӀиналда рагӀичӀебги,
лъилниги гӀакълу нахъгӀунтӀичӀебги
къачӀан буго Аллагьас жив вокьулезе».

10Нилъеени Аллагьас жиндирго РухӀалдалъун загьир гьабуна гьеб. РухӀ сундулъего лъугьуна – Аллагьас цӀакъго бахчун таралда гъорлъегицин лъугьуна+. 11Гьесулъ жиндилъго бугеб рухӀалда гурони, цоги чиясда лъалебищ инсанасул рекӀелъ ругел пикраби? Гьедин Аллагьасул пикрабиги, гьесул РухӀалда гурони, лъалищха+. 12Нилъее щвараб РухӀ дуниялалъулаб гуро, Аллагьас нилъее кьурал нигӀматал нилъеда ричӀчӀизе гьесдасан бачӀараб буго+. 13Нилъеца гьелъул хӀакъалъулъ инсанасулаб гӀакъиллъиялъ малъарал рагӀабаздалъун гуро бицунеб, РухӀалъ малъарал рагӀабаздалъун бицуна. Илагьияб РухӀалъ цӀуразда бичӀчӀизабула нилъеца РухӀалда хурхарабщинаб+. 14Жиндилъе РухӀ рещтӀинчӀев инсанас къабул гьабуларо Илагьияб РухӀалдасан бугебаб. Гьесие гьеб гӀантаб жолъун кколелъулха. Гьесда гьеб бичӀчӀизего бичӀчӀуларо, РухӀалдалъун гурони бичӀчӀизе рес гьечӀелъул+. 15Илагьияб РухӀалъ цӀурав чиясда кӀола бокьараб жоялъул хӀакъикъат лъазе, амма лъиданиги кӀоларо Илагьияб РухӀалъ цӀурав чиясул хӀакъикъат лъазе. 16ТӀухьдузда хъван бугелъулха:

«БетӀергьанасул пикрабазда нахъгӀунтӀулев чи вугищ?

Гьесие гӀакълу кьезе лъида кӀолеб?»

Нилъелъин абуни МасихӀил гӀакъиллъи буго+.

3 бетӀер

Аллагьасе хъулухъ гьабулел чагӀи

3^1Амма нужедехунни, вацал, дун Илагьияб РухӀалъ цӀурал гӀадамаздехун гӀадин кӀалъачӀо, кӀалъана напсалъ малъараб гьабулездехун гӀадин ва МасихӀиде цолъараб гӀумру лъималазда кинигин гурони бичӀчӀуларездехун гӀадин. 2Кваназе квен гуро дица нужее кьураб, гьекъезе рахь кьуна. Кваназе гӀун рукӀинчӀо нуж добмехалъ, – гьанжегицин гӀун гьечӀо нуж!+
3ГьанжелъагӀанги напсалъ малъараб гьабулеб бугелъулха нужеца. Нужеда гьоркьоб жахӀда-хӀусудги дагӀба-рагӀиги бугеб мехалъ, напсалъе мутӀигӀлъи гурищ гьеб кколеб, гьаб дуниялалъул гӀадамал гӀадин хьвадулел рукӀинги гурищ кколеб+? 4Цояс «дун Павелил рахъ ккурав вугилан», цогидасги «дун Аполлосил рахъ ккурав вугилан» абулеб бугони, гьаб дуниялалъул гӀадамаллъун ккеларищ нуж? 5Гьаха, щив кколев Аполлос? Павелги щив кколев? Гьел руго нуж иманалде рачарал ва хъулухъалъе тӀамурал гӀадатиял чагӀи. БетӀергьанас тӀадкъараб хӀалтӀи гьабулеб буго гьезул щивас+. 6Дица мугь чӀана, Аполлосица лъалъана, амма бижизе Аллагьас гьабуна+. 7Мугь чӀолевги – рикӀкӀунаро, лъалъалевги – рикӀкӀунаро. Бижизабулев – Аллагь вуго!+
8Мугь чӀолесдаги лъалъалесдаги гьоркьоб батӀалъи гьечӀо. Жидеца гьабуралда рекъараб мухь щвела гьезул щивасе+. 9Ниж кӀиялго руго Аллагьасул хӀалтӀухъаби, нуж руго Аллагьасул хур, Аллагьасул мина+.

10Аллагьас дие кьураб баркатаб гьунаралда рекъон, махщел бугев устарас гӀадин, дица кьучӀ лъуна. Цогидаз гьелда тӀад мина балеб буго. Щивас хал гьабизе биччанте кин жинца балеб бугебали+. 11Цебего лъун бугелдаса батӀияб кьучӀ лъезе лъиданиги кӀоларо. ЦохӀо бугеб гьеб кьучӀги ГӀиса МасихӀ ккола+. 12Амма гьеб кьучӀалда тӀад мина меседил, гӀарцул, жавгьар-якъуталъул, яги цӀулал, бакъвараб харил, муцӀидул баниги, 13щивас гьабураб хӀалтӀи къиямасеб къоялъ бихьила. Гьеб къоялъ цӀаялъ хӀалбихьулелъулха щивас кинаб хӀалтӀи гьабун бугебали+. 14Гьеб кьучӀалда тӀад бараб минаялда доб цӀа хӀехьезе кӀвани, устарасе кири щвела. 15ЦӀаялъ гьеб бухӀани, зарал ккела. Хвасарлъизени гьев хвасарлъила, амма цӀадулъа вахъарав чи гӀадин вукӀина. 16Нужеда лъаларебищ нуж Аллагьасул мукъадасаб рукъ ругеблъиги нужелъ Аллагьасул РухӀ бугеблъиги+? 17Аллагьасул мукъадасаб рукъ щущазабурав чи Аллагьасги тӀагӀинавила. Нуж ккола Аллагьасул гьеб мукъадасаб рукълъун+.

18Лъицаниги живго гуккуге абе! Нужеда гьоркьоса лъиданиги ракӀалде кколеб батани гьаб дуниялалда жив гӀакъилав вугилан, хӀакълъунго гӀакъилав вукӀине бокьани, гьев гӀантлъеян абе. 19Гьаб дуниялалъул гӀакъиллъи Аллагьасда цебе гӀантлъилъун кколелъулха. ТӀухьдузда хъван буго: «Аллагьас гӀакъилзаби жидерго сихӀирлъиялъул гьиналъ ккола»+. 20Цоги бакӀалда хъван буго: «БетӀергьанасда лъала гӀакъилазул пикрабаз пайда гьабулареблъи». 21Гьединлъидал, гӀадамазул рахъги ккун, живго веццизе лъугьунге щивниги. Кинабго нужерлъидалха: 22Павелги, Аполлосги, Кефаги, дуниялги, гӀумруги, хвелги, гьанжесебги, букӀинесебги – кинабго нужер буго. 23Нуж МасихӀил руго, МасихӀги Аллагьасул вуго!+

4 бетӀер

МасихӀил чапарзаби

4^1МасихӀие хъулухъалъе чӀарал чагӀилъун рикӀкӀине ккола нужеца ниж. Нижее амру гьабун бугелъулха Аллагьасул балъголъи гӀадамазе загьирлъизабеян. 2Хъулухъалъе чӀарав чи цохӀо жиндирго бетӀергьанасе ритӀухъав вукӀине ккола. 3Дирго хӀакъалъулъ абуни, дие махӀги ургъел гьечӀо нужеца яги гӀадамазул кинаб букӀаниги судалъ дие хӀукму къотӀиялъул. Дицагоги къотӀуларо диего хӀукму. 4Дида гӀайиб гьечӀеблъи лъала дида. Амма гьелдалъун гуро дун ритӀухълъулев. ТӀадегӀанасин дие хӀукму къотӀизе бугеб+. 5ТӀадегӀанав вачӀинегӀан лъицаниги лъиениги хӀукму къотӀуге. Гьес канлъуде босила бецӀлъукь бугебщинаб, рекӀелъ ругел къасдалгицин тӀатинарила. Гьеле гьебмехалда Аллагьасдасан щивав чиясе щвела жиндирго кири+.

6Нужее лъикӀлъиялъе дица гьеб кинабго бихьизабуна, вацал, нужеда, Аполлосилги диргоги мисалги бачун, «хъвараб гурони лъугьунарилан» абурал рагӀабазул магӀна нужедаги бичӀчӀизе ва, лъикӀалги тӀокӀалги ругилан, цоцазда цере чӀухӀдарунгутӀизе+.

7ХӀакъикъаталдаги сундалъун нуж цогидаздаса тӀокӀал ругел? Аллагьасдасан щвараб гуреб жо щиб нужелъ бугеб? Нужее гьеб нигӀматлъун кьунги бугеб мехалъ, цебего нужехъ гьеб букӀараб гӀадин, гӀамал кӀодолъун щай нуж лъугьунел+?

8Гьайгьай, гьанже нуж гӀорцӀун руго! Гьанже нуж бечелъун руго! Ниж гьечӀониги, гьанже парччахӀзабилъун лъугьун руго нуж. Дие бокьилаан унго-унголъунги нуж парччахӀзабилъун лъугьунелани, нужеда цадахъ нижецаги парччахӀлъи гьабизе+. 9Амма дида ракӀалде ккола Аллагьас ниж – чапарзаби, халкъалда цере чӀвазе къотӀарал чагӀи гӀадин, бищун ахиралда чӀезарун ругилан. ТӀолабго махлукъаталъе – малаикзабазеги гӀадамазеги ниж лъугьана байрамалда халкъалъе кепалъе рагъулезда релълъарал чагӀилъун+. 10МасихӀие гӀоло ниж гӀабдалзабилъун рикӀкӀунел руго, МасихӀиде цолъарал нуж гӀакъилзаби руго. Ниж загӀипал руго, нуж къуватал руго. Нужер хӀурмат гьабула, ниж хӀакъир гьарула+. 11Жакъа къоялде щвезегӀанги ракъунги къечонги руго ниж. Нижер ретӀелги хохораб буго, ниж рухулел-кьабулелги руго, мина-руссенги нижер гьечӀо+. 12ЗахӀмат бихьун гурони хинкӀ-чедги щолеб гьечӀо нижее. Ниж хӀакъир гьарула – нижеца баркат лъегиян абула, нижее гӀазаб кьола – нижеца хӀехьола+. 13Нижедасан мацӀ гьабула – нижеца лъикӀаб бицуна. Ниж гьаб дуниялалъе хӀур-кӀучлъун хутӀун руго, гьаб гӀаламалъеги чӀахӀ-къуллъун хутӀун руго.

14Нуж инжит гьаризе гуро, вацал, дица гьаб кинабго хъвалеб бугеб. Дирго хириял лъималазе гӀадин, гӀакълу кьолеб буго дица нужее+. 15МасихӀил дарсал малъулев азарго мугӀалим нужер вугониги, эмен нужер цо гурони гьечӀелъул. Дун нужее эменлъун лъугьана, Рохалил хабаралдалъун дица нуж МасихӀиде цолъизаруна+.

16Гьединлъидалин дида релълъун хьвадейилан гьарулеб бугеб дица нужеда+. 17МасихӀил нухдасан дун хьвадулев вугеб куц нужеда ракӀалде щвезабизе гьале нужехъе витӀулев вуго ТӀадегӀанасе ритӀухъав ва дие хирияв васлъун лъугьарав Тимофей. Гьеб нухдасан хьвадейилан дица малъула киса-кибго киналго иман лъуразул агьлуялда+.

18Нужеда гьоркьор руго нич гьечӀел гӀадамалги. Гьезда ракӀалде кколеб батила дун тӀокӀав гьениве вачӀинарилан. 19Амма, ТӀадегӀанасе бокьани, кватӀичӀого нужехъе вачӀина дун. Гьел нич гьечӀезул хабар-гаргар букӀин гуреб, къуват-гучги бугищали лъала дида гьебмехалда+. 20Аллагьасул ПарччахӀлъи хабар-гаргаралъулъ гуро бугеб, къуват-гучалъулъин+. 21Щиб нужее бокьилеб? Дун цӀалги босун вачӀинейищ, яги нужеде бугеб рокьиялъул цӀураб хӀеренаб рагӀигун вачӀинейищ+?

5 бетӀер

Иман лъуразул агьлуялда жаниб ккараб пасатаб иш

5^1Цинги, дида бицана нужер гьениб мажусиязулгицин гьечӀебгӀадаб инжитаб иш лъугьун бугилан – цо чи жиндирго бесдал эбелалда аскӀов вегулев вугилан+. 2Гьелдаса пашманлъизе кколеб бакӀалда нужер чӀухӀиго щиб! Гьединаб инжитлъи жиндасан лъугьарав чи нужерго агьлуялда гьоркьоса вачахъизе кколаан нужеца. 3-4Дирго рахъалъ абуни, черх гьаниб бугониги, рухӀ гьениб нужеда аскӀоб бугелъул, гьенив вугев гӀадин вукӀуна дун. Нужер данделъиялда нилъер ТӀадегӀанав ГӀисал къудратгун цадахъ дирго рухӀги гӀахьаллъизабун, нилъер ТӀадегӀанав ГӀисал цӀаралдалъун дица хӀукму къотӀана+
5гьеб иш гьабурав чи илбисалъул кверщаликье кьезе – биччанте гьесул мунагьаб напс хвезе. ТӀадегӀанав вачӀараб къоялъ гьесул рухӀ хвасарлъизеги бегьула+.

6Нужер гьеб гӀамал кӀодолъи лъикӀаб хасият гуро. Нужеда рагӀанищ гьадинаб кици: «ГьитӀинаб реччеялъги гӀемераб ханжу беччизабула»+? 7Мунагьалъул басрияб речче тӀубанго нахъе рехе. Гьебмехалъ речче гъорлъ гьечӀого бежараб чедлъун лъугьина нуж. Гьединаб чедин нуж кколел! Нилъер пасхаялъул кьегӀер – МасихӀ – цевего къурбанлъун лъугьиндалха![*]
8РачӀа гьанже нилъеца пасхаялъул байрамалде хӀадурлъи гьабилин басрияб речче (ай мунагьги квешлъиги) цадахъ гьечӀого. РеччичӀел чадал (ай бацӀцӀадабщинабги хӀакъабщинабги) цадахъ, росун хӀадурлъизин гьелде+.

9Дица нужехъе битӀараб кагътида хъван букӀана пасатал чагӀазулгун гьоркьоблъи гьабугейилан+. 10Пасатал, хъантӀарал, макруял гӀадамазул ва гьересиаллагьзабазе лагълъи гьабулел мажусиязул гуребха дица бицунеб букӀараб. Гьездаса ратӀалъизени, дуниял тун ине ккелаан ниж. 11Дица хъван букӀана, жидеца иман лъун бугиланги абун, пасалъиги гьабулел, хъантӀун магӀишатги гьабулел, гьересиаллагьзабазе лагълъиги гьабулел, мацӀги гьабулел, хӀилла-рекӀкӀги гьабулел, гьекъолдизеги гьекъолдулел гӀадамазулгун хурхен гьабугейилан, хӀатта гьезда цадахъ гӀодор чӀун кванагейилан+. 12-13Нилъер гуреб агьлуялъе суд гьабунги щайха дие? Аллагьас гьабила гьезие суд. Нужерго агьлуялъул чиясе суд гьабизе кколаребищ нужеца? ТӀухьдузда хъван бугелъул: «Квешав чи нужер агьлуялда гьоркьоса нахъе вачахъе», – ян+.

6 бетӀер

Иман лъурал цоцаз судалде щай ахӀулел?

6^1Жиндирго диналъул вацасдехун нужеда гьоркьоса пуланав чиясул дагӀба-рагӀи бугони, Аллагьасул халкъги рехун тун, иман гьечӀезухъе суд гьабизе ине бегьилищ гьев+? 2Нужеда лъаларебищ гьаб гӀаламалъе суд Аллагьасул халкъалъ къотӀизе букӀин? ГӀаламалъего суд гьабизе бугел нужеда кӀоларебищ гӀиси-бикъинаб дагӀба-рагӀи къинабизе+? 3Нужеда лъай: малаикзабазегицин суд гьабизейин нилъеца бугеб. Гьаб дуниялалъул ишал тӀуразе кигӀанха нужее бигьалъизе кколеб! 4Гьединаб дагӀба-рагӀи нужеда гьоркьоб ккараб мехалъ, щай нужеца гьеб нужерго агьлуялда гьоркьоб къимат гьечӀел гӀадамазде гӀарз бахъулеб? 5Нечоларищ нуж? Диналъул вацал рекъезаризе кӀолев цониги гӀакъилав чи нужеда гьоркьов ватичӀого вукӀине рес гьечӀо+. 6Бихьулищ – вацас вац судалде вачунев вуго, гьебги – иман лъечӀез хӀукму къотӀизе. 7Нужеда гьоркьоса гӀадамал судалде ине ккеялъгицин нугӀлъи гьабула нуж къеялъе. Нужее гьабураб зарал-зиянги баччун рукӀинго лъикӀ гурищ? Нужехъа боцӀи-рикъзи бахъиги хӀехьон рукӀинго лъикӀ гурищ+? 8Нужецайин абуни цоцазе зарал-зиян гьабулеб буго, цоцахъа боцӀи-рикъзи бахъулеб буго. Лъие гьеб гьабулеб бугеб? Нужерго вацазе!

9Нужеда лъаларебищ пасатал гӀадамазе Аллагьасул ПарччахӀлъи насиблъулареблъи? Нужго нужецаго гуккуге! Пасалъи гьабулезе, гьересиаллагьзабазе лагълъи гьабулезе, зина гьабулезе, бихьиназдасан лазат босулел бихьиназе,+
10хъантӀаразе, цӀогьабазе, гьекъолдухъабазе, мацӀихъабазе, хъамалчагӀазе – гьезул цонигиязе Аллагьасул ПарччахӀлъи насиблъуларо+. 11Нужеда гьоркьорги рукӀана гьединал гӀадамал. Амма нуж гьанже чурун руго, рацӀцӀалъизарун руго, ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀил цӀаралдалъун ва нилъер Аллагьасул РухӀалдалъун ритӀухълъизарун руго!+

Черх – Илагьияб РухӀ жаниб чӀолеб мукъадасаб рукъ

12«Бокьарабщинаб гьабизе бегьула!» – ян абула цо-цояз. Бокьарабщинаб гьабиялъул гуребха пайда букӀунеб. «Бокьарабщинаб гьабизе бегьула!» Амма дун сундулниги лагълъун лъугьине бегьуларо+. 13Цогидаз абула: «Квен – чохьое, чехь – квание!» – ян. Аллагьас гьеб кӀиябгоги пасалъизабула. Гьаваялда нахъбилълъине гуро черх бижун бугеб, ТӀадегӀанасе тӀагӀаталъейин. ТӀадегӀанас тӀалаб гьабила гьелъул. 14ТӀадегӀанав ГӀиса хваралъуса вахъинавуна Аллагьас, жиндирго къудраталдалъун нужги хваралъуса рахъинарила гьес.

15Нужеда лъаларебищ нужер чурхдулги МасихӀил черхалъул бутӀаби рукӀин? МасихӀил черхалъул бутӀа хъахӀбал черхлъун лъугьинабизе бегьилищ? Киданиги бегьуларо!+
16Нужеда лъаларебищ хъахӀбаялда аскӀов вегарасул черх гьелъул черхгун цолъулеблъи? ТӀухьдузда хъван бугелъул: «гьел кӀиялго цолъун, цого лъугьина»+. 17ТӀадегӀанасде цолъарасул рухӀ гьесул РухӀгун цолъула+.

18ХъахӀбалъи рикӀкӀад гьабе! Цогидал мунагьал инсанасул черхалдаса къватӀирехун ккарал рукӀуна. ХъахӀбаяв чиясин абуни, мунагь гьабула жиндирго черхги хӀакъирлъизабун+. 19-20Аллагьасдасан нужее щвараб Илагьияб РухӀ жаниб чӀолеб мукъадасаб рукълъун нужер черх букӀин лъаларебищ нужеда? ЦӀикӀкӀараб мухьги кьун росун ругелъул, нужго бетӀергьанал чагӀи гуро нуж[*]. Аллагь кӀодо гьавизе пайда босе нужерго чурхдуздаса!++

7 бетӀер

Ригьиналъул хӀакъалъулъ насихӀатал

7^1Гьанже дица бицина нужеца дихъе кагътида хъван букӀаралъул хӀакъалъулъ. ЧӀужугӀаданалда аскӀове къачӀого вукӀинго лъикӀ бихьинчиясе. 2Амма пасалъи цӀикӀкӀун бугелъул, щивав бихьинчиясул жиндирго лъади йикӀун лъикӀ, щияй чӀужугӀаданалъулги жиндирго рос вукӀун лъикӀ. 3Росас лъади бусада жиндасаго рикӀкӀалъизайизе бегьуларо, лъадиялъ росги бегьуларо. 4Жиндирго черхалъул кверщел лъадиялъухъ гуро бугеб, росасухъ буго. Гьединго жиндирго черхалъул кверщел росасухъ гуро бугеб, лъадиялъухъ буго. 5КӀиялго разилъун, Аллагьасе гьари-дугӀаялъе цодагьабго заманаялъ гурони, цоцаздаса ратӀалъуге. Цинги нахъеги цадахъ рукӀа. Гьедин хьвадани, илбисалда кӀвеларо, чорхол гьава къинабизе кӀолеб гьечӀолъи бихьун, нуж къосинаризе+. 6Гьаниб дица нужее амру гьабулеб гьечӀо гьедин гурони бегьуларилан. Нужее бигьалъи гьабулеб буго+. 7Гьайгьай, дие бокьилаан киналго гӀадамал дун гӀадин чӀолелани. Амма Аллагьас щивасе гьунар кьун буго: цоясе гьадинаб, цогидасе додинаб+.

8Къороллъун хутӀарал бихьиназдаги руччабаздаги дица абилаан, дун гӀадин, ялгъузго рукӀайилан. 9Къороллъи хӀехьезе кӀолеб гьечӀони, ригьин гьабизе ккела. Ригьнаде руссинго лъикӀ, хӀасраталъ рухӀизегӀан+. 10Ригьнада ругезени, дица гуреб, ТӀадегӀанас гьабулеб буго амру: лъади росасдаса ятӀалъизе бегьуларо+. 11Нагагь ятӀалъани, ялгъузго йикӀине ккела яги росгун рекъезе ккела. Росасги лъади йиччан тезе бегьуларо+.

12Цогидаздани, ТӀадегӀанас гуреб, дица абулеб буго: диналъул вацасул лъади иман лъечӀей йигони, амма росасда цадахъ чӀезе къабуллъулейги йигони, къватӀие йитӀуге гьей. 13ЧӀужугӀаданалъул рос иман лъечӀев вугони, гьелда цадахъ чӀезеги разилъулев вугони, ятӀалъуге гьесдаса. 14Иман лъечӀев росасдаса Аллагь разилъула гьесул иман лъурай лъади сабаблъун. Иман лъечӀей лъадиялдасаги Аллагь разилъула гьелъул иман лъурав рос сабаблъун. Гьедин букӀунаребани, гьезул лъималги мажусиязулго гӀадинал рукӀинаан. Гьедин бугелъул, гьел лъималаздасаги Аллагь разилъула. 15Иман лъечӀев росасе яги лъадуе ратӀалъизе бокьани, риччанте ратӀалъизе. Гьедин кколеб бугони, диналъул вацасда яги яцалда тӀадаб гьечӀо жидерго ригьин цӀунизе. Аллагьасни рекъон рукӀайилан абулеб буго. 16Дуда щиб лъалеб, лъади, дурго рос хвасар гьавизе дуда кӀоларевлъи? Дуда щиб лъалеб, рос, дурго лъади хвасар гьайизе дуда кӀоларейлъи+?

17Амма нужер щивав вукӀине виччанте ТӀадегӀанас гьесие бихьизабураб хӀалалда, гьев хутӀизе виччанте Аллагьас гьев жиндихъего ахӀараб куцалда. Гьединабго амру гьабула дица кинабго иман лъуразул агьлуялъеги. 18Сунат гьабурав вугони Аллагьас ахӀун, гьеб балъго гьабизе ккеларо. Сунат гьабичӀев ахӀун вугони, сунат гьабизеги ккеларо гьес+. 19Сунат гьабиги – рикӀкӀунаро, сунат гьабичӀолъиги – рикӀкӀунаро, Аллагьасул амруял тӀуразари буго аслуги кьучӀги!+
20Аллагьас кинавлъун инсан жиндихъего ахӀаниги, гьединавлъун хутӀизе виччанте гьев. 21Гьес ахӀараб мехалъ мун лагълъун вукӀарав ватани, гьелъулги пикру гьабуге дуца. Амма тархъанлъизе рес бугони, гьелъие гӀамал гьабе. 22ТӀадегӀанас жиндихъего ахӀарав лагъ ТӀадегӀанасда цеве эркенав чилъун ккола, эркенго вукӀаго ахӀаравги МасихӀил лагъ ккола+. 23Аллагьас цӀикӀкӀараб мухьги кьун росун ругелъул, гӀадамазул лагъзаллъун ккезе чӀоге!+
24Кинавлъун гьес жиндихъего ахӀаниги, гьединавлъун хутӀизе виччанте, вацал, гьев Аллагьасда цеве!

Ригьин гьабичӀезулги къоролзабазулги хӀакъалъулъ

25Росасе инчӀел ясазул рахъ цӀехани, гьелъул рахъалъ ТӀадегӀанасдасан бачӀараб амру гьечӀо дихъ. Амма дица дирго пикру бицина, Аллагьасул баркаталдалъун дунги вугелъулха божизе бегьулев чи+. 26ЗахӀматаб заман бугелъул, живго вугеб хӀалалъ чӀейго лъикӀ чиясе. 27Лъади ячун йигищ – йиччан тоге. Ячун гьечӀищ – гьей ялагьизе лъугьунге. 28Амма лъади ячинги мунагь гуро. ГӀурай яс росасе инги мунагь гуро. Амма ригьнаде руссиндал, гьаб дуниялалъул къварилъи-захӀмалъи рещтӀина нужеде. Дие бокьилаан гьелдаса нуж цӀунизе. 29Дие бокьун буго, вацал, нужеда абизе, гьаб дуниялалъе заман дагьлъун бугилан. Лъудби рачаралги хьвадизе ккела лъудбиго гьечӀел гӀадин. 30ГӀодулел ругелги хьвадизе ккела гӀодулелго гьечӀел гӀадин. Рохун ругелги хьвадизе ккела рохунго гьечӀел гӀадин. Босаралги хьвадизе ккела жидеца щибго босичӀеб гӀадин+. 31Дуниялалъул ишазде машгъуллъаралги хьвадизе ккела гьезде машгъуллъунго гьечӀел гӀадин. Гьаб дуниял тӀагӀун инехъин бугелъулха!+

32Дие бокьун буго нуж сундулго ургъел гьечӀого рукӀине. Лъади гьечӀев чи ТӀадегӀанасе гьабулеб тӀагӀаталъул ургъалида вукӀуна, ТӀадегӀанав разилъи тӀалаб гьабула гьес+. 33Лъади йигев чи дуниялалъул ургъалида вукӀуна, лъади разилъи тӀалаб гьабула гьес. 34Гьедин кӀийиде викьун вукӀуна лъади ячарав чи. Росасе инчӀей чӀужугӀадан яги гӀолохъанай яс ТӀадегӀанасе гьабулеб тӀагӀаталъул ургъалида йикӀуна, гьесда цебе черхги ракӀги бацӀцӀадго цӀунизе. Рос вугей чӀужугӀадан дуниялалъул ургъалида йикӀуна, рос разилъи тӀалаб гьабула гьелъ. 35Дица гьеб кинабго абулеб буго нужее лъикӀлъиялъе. Щибниги жо нужее гьукъизе гуро дун кӀалъалев вугев. Дие бокьун буго гьениб нужер ишазулъ гӀадлу-тадбир букӀине ва сундего машгъуллъичӀого нужеца ТӀадегӀанасе хъулухъ гьабизе.

36Лъицаниги рикӀкӀунеб бугони абурай яс ячинчӀого тезе рекъараб гьечӀилан, гьелдехун бугеб хӀасратги къезабизе кӀолеб гьечӀони, биччанте гьес жиндирго рекӀее бокьараб гьабизе. Гьей ячани гьев мунагьалъукье кколаро. 37Амма гьей ячине сунцаниги тӀамулев гьечӀони, ячинчӀого тезе кьури гьечӀеб хӀукмуги гьабун бугони, жиндирго хӀасраталда квелъ базеги кӀолеб бугони, – гьеб лъикӀ ккела. 38ХӀасил: жиндирго абурай ячин лъикӀ буго, амма ячинчӀого тани, дагьабги лъикӀ[*]+.

39Лъади ригьнада хутӀула гьелъул рос чӀаго вугевгӀан заманалда. Рос хвани, гьелъул ихтияр буго жиндиего бокьарав чиясе ине. Амма ГӀисаде иман лъурав чи вукӀине ккела гьев+. 40Къороллъудаго чӀани, гьей жеги талихӀай йикӀина. Гьединаб буго дир пикру, Аллагьасул РухӀ щварав чи вугилан ккола дун.

8 бетӀер

Гьан хӀалалаб букӀиналъул хӀакъалъулъ

8^1Гьанже бицинин мажусиязул аллагьзабазе къурбаналъе хъурал жалазул гьанал хӀакъалъулъ. Нилъер киназулго гӀелму-лъай бугилан битӀун абулеб буго нужеца. Амма гӀелму-лъаялъ гӀадамасул гӀамал кӀодолъизабула. Рокьиялъ берцинго гӀуцӀула инсанасул гӀумру+. 2Жинда цо щибниги лъалилан ракӀалде кколеб бугони, унго-унгояб лъай гьесие щун букӀунаро+. 3Амма Аллагь вокьулев чи Аллагьасда лъала+.

4Мажусиязул аллагьзабазе къурбаналъе хъурал жалазул рахъ босани: нилъеда лъала гьезул аллагьзаби щибго гурел жал рукӀин, цо гурони, тӀокӀав батӀияв Аллагь гьечӀевлъиги+. 5Ракьалда рукӀа, зобалазда рукӀа гьел аллагьзабийилан абулел жал ругилан телин (гьел цӀакъ гӀемер руго – «аллагьзабийилан» абулелги, «бетӀергьабийилан» абулелги). 6Амма нилъер Эмен – Аллагь цохӀо вуго, жинца кинабго бижарав ва жиндиего гӀоло нилъ рижарав. Нилъер цо бетӀергьан вуго – ГӀиса МасихӀ. Гьесдалъун бижун буго кинабго, гьесдалъун нилъги чӀаголъана+. 7Киназдаго гуребха гьеб лъалеб. Цо-цоял гьел гьересиаллагьзабазде цӀакъго ругьунлъун руго ва гьез гьанжегицин мажусиязухъа босараб гьан кваналеб буго, дозие къурбанлъун гьебги рикӀкӀун. Мунагь ккеладайилан щакдарулелги руго гьел, хӀарамаб жоцин кваналеб бугодай жидецаян+. 8Амма кваница нилъ Аллагьасде гӀагар гьаруларо. Гьеб кваначӀогойилан камулеб жоги гьечӀо нилъее, квананилан щолеб жоги гьечӀо+.

9Бегьулебилан рикӀкӀунебги бегьуларебилан рикӀкӀунебги кваналеб букӀин гьел иман загӀипазе нухда хӀетӀе тункулеб гамачӀлъун лъугьине гурин. 10Мунагь ккеладайилан щакдарулев чиясда вихьани гьединаб лъай бугев мун мажусиязул мукъадасаб рокъов гӀодовги чӀун кваналев, духъ валагьун, гьесги кванала гьезул къурбаналъул гьан+. 11Гьедин гьеб дур «гӀелму-лъай» сабаблъун – гьев иман загӀипав чи – жиндие гӀоло МасихӀ хвалде арав дур диналъул вац хвезеги бегьула+. 12Дурго вацазе заралаб мунагь гьабун, щакдарулеб гьезул ракӀги лъукъун, МасихӀиде дандечӀун мунагь гьабулеб буго дуца. 13Гьедин, дир вац къосиналъе сабаблъун квен лъугьунеб бугони, гьев къосинавизегӀан, киданиги гьан кӀалдибе босичӀого чӀела дун!+

9 бетӀер

Чапарлъун вукӀиналдаса пайда босичӀо Павелица

9^1Дун эркенав чи гурищ? Дун МасихӀил чапар гурищ? Нилъер ТӀадегӀанав ГӀиса вихьарав чи гурищ? ТӀадегӀанасде нуж цолъи дир хӀаракатчилъиялъул хӀасил гурищ+? 2Цогидазе дун чапар ватичӀониги, нужее дун чапарлъидалха! ТӀадегӀанасде цолъараб нужер гӀумруялъ нугӀлъи гьабула дун МасихӀил чапар вукӀиналъе.

3Гьеле гьедин, дунго ритӀухъ гьавун, жаваб кьола дица дир ишазул цӀех-рех гьабизе бокьаразе. 4Кваназеги гьекъезеги гӀарац щвезе ихтияр гьечӀебищ нижер+? 5Нижер ихтияр гьечӀебищ, цогидал чапарзабаз гӀадин, ТӀадегӀанав ГӀисал вацаз яги Пётрица гӀадин, нилъер диналъул яцаздасан лъади ячине ва гьейгун цадахъ сапаралде ине+? 6Яги гӀицӀго диеги Барнабаегийищ ихтияр гьечӀеб бетӀербахъиялъе хӀалтӀичӀого чӀезе+?

7Мухьдахъ ккурав рагъухъан жиндирго гӀарацги харж гьабун вагъулевищ? Жиндирго цӀибил квинчӀого толебищ ахихъанас? Жиндирго рохьдолъа гӀачиязул рахь гьекъечӀого толебищ вехьас+? 8ГӀадамазул гӀадатияб гӀумру-яшавалдасан гьединал мисалал рачине бегьи гуребги, гьелъулго хӀакъалъулъ Къануналдаги буго. 9Мусал Къануналда хъван бугелъулха: «Лал бокъунеб бугеб оцол кӀалалда таргьа баге», – ян. Аллагьас оцазул тӀалаб-агъаз тӀаде босун абурал рагӀабийищ гьел+? 10Гьес нилъер хӀакъалъулъ гуребдай гьеб абун бугеб? Гьайгьай, нилъер хӀакъалъулъ абун буго. Векьарухъанас бекьула ва лал тӀамулес лалги тӀамула хуриса бачӀаралъул бутӀа щвезе хьулалда+. 11Нужеда гьоркьоб Илагьияб РухӀалъул хьон хьарал нижеца хьул-къасд гьабулеб бугони, гьелдасан бижаралъул бутӀа бетӀербахъиялъе щвелародайилан – цӀикӀкӀараб мухьищха гьеб кколеб+? 12Цогидазул ихтияр батани нужедасан кумек тӀалаб гьабизе, гьайгьай, нижер жеги цӀикӀкӀараб ихтияр буго гьелъие.

Амма нижеца киданиги пайда босичӀо гьеб ихтияралдаса. Нижеца кинабго хӀехьола МасихӀил хӀакъалъулъ Рохалил хабаралъе сундулъго квалквал-квекӀен гьечӀого хутӀизе. 13Нужеда лъаларебищ Мукъадасаб Рокъоб хъулухъ гьабулел чагӀаз гьенисан бетӀербахъулеблъи? Къурбаналъул гьан лъолеб бакӀалъул тӀалаб гьабулезеги гьеб къурбаналъул бутӀа жидеего босизе ихтияр букӀин лъаларебищ? 14Гьединго ТӀадегӀанасги бихьизабун буго Рохалил хабар лъазабулезги гьелдасан бетӀербахъеян+.

15Гьединаб цониги ихтияралдаса цониги нухалъ пайда босичӀо дица. Гьанжеги дица нужехъе гьеб тӀалаб гьабун гуро хъвалеб бугеб. Дунго чӀухӀизе бегьулелдаса махӀрумлъизегӀан хвезе бокьила+. 16Рохалил хабар лъазабулеб бугилан чӀухӀдаризе бегьуларо дун. Дица тӀубазабичӀого гӀолареб тӀадкъай бугелъулха гьеб! Рохалил хабар халкъалда лъазабичӀони, балагь рещтӀаги диде!+
17Дунго лъикӀав лъугьун гьеб гьабулеб букӀарабани, гьелъухъ мухьги щвелаан дие. Дунго лъикӀав лъугьун гуро, дида тӀадкъан бугелъул гьабулеб буго+. 18Щиб кириха дие щолеб бугеб? Дие щолеб кири ккола – дица щибго мухь гьечӀого Рохалил хабар лъазабулеб букӀин ва гьелдалъун дие бугеб ихтияралдаса пайда босулеб гьечӀолъиги+.

19Дун эркенав чи вуго, лъилниги лагъ гуро, амма дун киназулго лагълъун лъугьана, кигӀан кӀваниги цӀикӀкӀун гьел дихъ гӀенеккизе бокьун+. 20ЖугьутӀазда гьоркьов дун лъугьана жугьутӀав гӀадин, жугьутӀал дихъ гӀенеккизе бокьун. Къанун цӀунулезда гьоркьов дун хьвадана гьеб Къанун цӀунулев чи гӀадин (Къануналъ дида тӀад кверщел гьабулеб гьечӀониги), Къанун цӀунулелалги дихъ гӀенеккизе бокьун+. 21Къанун лъаларезда гьоркьов дун чӀана Къанун лъаларевлъун, (амма МасихӀил кверщаликь вугев дида Аллагьасул къанун лъала), Къанун лъаларел чагӀиги дихъ гӀенеккизе бокьун+. 22ЗагӀипазе дун загӀипавлъун лъугьана, загӀипалги дихъ гӀенеккизе бокьун. Киназдаго гьоркьов дун гьезда релълъун лъугьана, щиб сабаб-гӀамал батунги гьезул цо-цоялгӀаги хвасар гьаризе бокьун+. 23Гьеб кинабго дица гьабулеб буго Рохалил хабаралъе гӀоло, гьелъул баркаталъул бутӀа насиблъизе бокьун.

24Нужеда лъаларищ: къецазда киналго рекерухъаби рекерула, амма бергьенлъиялъул шапакъат цоясе гурони щоларо. Нужги рекере гьеб шапакъат щвезе бокьун+. 25Къецазул киналго гӀахьалчагӀаз гӀемераб жоялдаса жалго махӀрум гьарула, речӀалел тӀугьдузул гор щвезе бокьун. Нилъецани гьеб гьабула речӀаларел тӀугьдузул гор щвезе бокьун+. 26Гьедин дунги векерулев вугев ватани, мурадалде щвезе бокьун векерулев вуго. Зарул рагъулъ дунги гӀахьаллъулев вугев ватани, зарал гьаваялде хьвагӀизе гуро. 27Кьабулеб-тункулебги хӀехьон, квегъулеб буго дица черх, гьелда тӀад кверщелги гьабулеб буго, цогидалги къецазде ахӀун, дунго гъоркь хутӀилевилан хӀинкъун.

10 бетӀер

Гьересиаллагьзабазде иман лъеялдаса цӀуне

10^1Дие бокьун буго, вацал, нужеда ракӀалде щвезабизе: Мисриялдаса нахъе унеб мехалда нилъер киналго умумул накӀкӀул рагӀдукь ккун рукӀана, киназго ралъадги бахана. 2Киналго гьел Мусада нахърилълъун накӀкӀуцаги ралъдацаги чурана. 3Гьез киназго кванана цого-цо илагьияб квен, 4цого-цо илагьияб гьекъелги гьекъана гьез. Илагьияб кьурулъан чвахун бачӀараб лъим гьекъана гьез. Гьеб кьуру гьезда цадахъ букӀана. МасихӀ ккола гьеб. 5Амма гьезул гӀемерисез Аллагь рази гьавичӀо – гьезул жаназаби авлахъалда щущана. 6Гьеб буго нилъее мисал – гьел гӀадин нилъ квешлъиялда нахърилълъинчӀого рукӀине. 7Гьезул цо-цояз гӀадин аллагьалилан тарал жалазе лагълъи гьабуге нужеца. ТӀухьдузда хъван бугелъулха: «ГӀодор чӀун кваназе-гьекъезе лъугьана халкъ, цинги аллагьилан тараб жоялъул хӀурматалда пасатабщинабги хъубабщинабги гьабизе лъугьана». 8Гьезул цо-цояз гӀадин хъахӀбалъи гьабиларин нилъеца. Гьез хъахӀбалъи гьабуна – ва цохӀо къоялъ гьезул къоло лъабазарго чи хвана. 9Гьезул цо-цоял гӀадин, БетӀергьанасул хӀалбихьизе лъугьинарин нилъ. Гьел хвана борхьаз хӀанчӀун. 10Гьезул цо-цоял гӀадин, Аллагьасде дандечӀун, гъулгъудизе бегьуларо нилъ. Гьеб сабаблъун хвалил малаикас хвезаруна гьел. 11Гьеб киналъулго хӀакъалъулъ ТӀухьдузда хъван буго нилъее гӀакълу щвеялъе гӀоло. Ахирзаманаялде гӀагарлъулел ругелъулха нилъ+.

12Гьединлъидал, вахъун чӀун вугилан ккарав гӀодов ккезе гурин+. 13ГӀадамазда гьоркьоб букӀунеб гурони гӀазаб-балагь рещтӀинчӀо нужеде. Аллагьас жиндирго къотӀи хвезабуларо – хӀехьезе кӀолареб гӀазаб-балагь биччаларо гьес нужеде. ГӀазаб-балагьалда цадахъго гьес нужее бихьизабила гьеб хӀехьезе ресги+.

14Гьединлъидал, дир хириял, гьересиаллагьзабазе лагълъи гьабиялдаса рикӀкӀалъе+. 15ГӀакъилал гӀадамазда гӀадин бицунеб буго дица нужеда. Нужецаго пикру гьабе дица бицаралъул. 16ТӀадегӀанасул хӀурматалда нилъ гӀодор чӀун сардилъ кванала ва, гьари-дугӀа гьабун, щурминиса чагъирги гьекъола, – гьелъул магӀна ккола МасихӀица тӀураб бидулъ нилъерги бутӀа букӀин. Кваналаго нилъеца чед бекиялъул магӀна ккола МасихӀил чорхолъги нилъер бутӀа букӀин+. 17Гьеб чед цо бугелъул, нилъ гӀемер ругониги, цохӀо черх лъугьуна. Нилъеца кинацаго цохӀо чед цоцазе бикьун кваналелъулха!+
18Исраилил халкъалъухъ балагье: къурбаналъе хъураб жо кваналелщиназ жидерго бутӀа лъолагури гьез гьабулеб тӀагӀаталъулъ. 19Щиб абизе дие бокьун бугеб: гьересиаллагьзабазе гьабулеб къурбан магӀнаяб жо бугиланищ? яги гьересиаллагь магӀнаяб жо бугиланищ+? 20Гуро! Дие абизе бокьун буго: мажусиязул къурбан гьез Аллагьасе гуро гьабулеб, жундузе гьабула. Дие бокьун гьечӀо нужеца жундузулгун гьоркьоблъи гьабизе. 21Цин ТӀадегӀанасул щурминисан, цин жундузул щурминисан гьекъезе бажариларо нужехъа. Цин ТӀадегӀанасул столалдасан, цин жундузул столалдасан кваназеги бажариларо+. 22БетӀергьанасул ццин бахъинейищ нужее бокьун бугеб? Гьесдаса къуваталищ нилъ ругел?

23«Бокьарабщинаб гьабизе бегьула», – ян абула цо-цояз. Амма бокьарабщиналъул гуро пайда бугеб. «Бокьарабщинаб гьабизе бегьула». Амма бокьарабщиналъ гуро кумек гьабулеб+. 24Биччанте щивав чи жиндиего пайдаялъе гуреб, гӀагарда вугесе пайдаялъе хӀалтӀизе+. 25Нужеца базаралдаса гьан босе щибго цӀехечӀого ва хӀинкъичӀого кванай+. 26ТӀухьдузда хъван бугелъулха: «Ракьги ракьалда бугебщинабги БетӀергьанасулин». 27Иман лъечӀев чияс мун гьоболлъухъ ахӀани, ине ракӀалде ккани, дудаго цебе лъураб жо кванай щибго цӀехечӀого ва хӀинкъичӀого+. 28Мажусиязул къурбаналъул бугин гьеб квенилан дуда лъицаниги абуни, дуца гьеб кванаге, дуда гьеб абурав чи гӀодове виччазавизе. 29Гьеб кваназе мун хӀинкъиялъул гуро дица бицунеб бугеб, гьев хӀинкъун вукӀиналъулин. Цо лъицаниги гьикъани: «Цогидасул хӀинкъи сабаблъун диего бокьараб гьабичӀого тезе щай дица кколеб? 30Аллагьасе реццги гьабун дица гьеб квани, лъица дида гӀайиб чӀвалеб, Аллагьасе рецц гьабун дун квананилан?»+
31Щиб гьабулел ругониги – кваналел ругониги, гьекъолел ругониги, – Аллагьасе рецц гьабичӀого тоге+. 32ЖугьутӀалги, грекалги, Аллагьасде иман лъуразул агьлуги къосинариларедухъ хьваде нуж+. 33Диего пайдаялъе гуреб, гьел хвасарлъизе гӀологи гӀемеразе пайдаялъе гӀологи хӀалтӀулев дун гӀадин хьваде+.

11 бетӀер

11^1Дица МасихӀидасан мисал босулеб бугеб гӀадин, дидасан нужецаги мисал босе+.

ДугӀа гьабизе данделъараб бакӀалда кин рукӀине кколел?

2Дица нуж реццула, дун нужеда киданиги кӀочон толев гьечӀелъул, дие щваралда рекъон нужеда дица малъарабги рехун толеб гьечӀелъул. 3Амма дие бокьун буго нужеда бичӀчӀизе: щивав чиясул бетӀергьан МасихӀ вуго, лъадиялъул бетӀергьан рос вуго, МасихӀил бетӀергьан Аллагь вуго+. 4ДугӀа гьабулеб яги иман лъуразул агьлуялда Аллагьасул амру лъазабулеб мехалъ бихьинчияс тӀагъур бахъичӀони, жиндирго бетӀер инжит гьабула гьес. 5ДугӀа гьабулеб яги иман лъуразул агьлуялда Аллагьасул амру лъазабулеб мехалъ чӀужугӀаданалъ кӀаз тӀаса бахъани, жиндирго бетӀер инжит гьабула гьелъ. БетӀер кӀкӀварай гӀадин йикӀунелъулха гьей+. 6КӀаз чӀвазе бокьуларей чӀужугӀаданалъ бетӀер къунцӀизе ккела. КъунцӀараб яги кӀкӀвараб бетӀергун хьвадизе гьей намуслъулей йигони, биччанте гьелъ кӀаз чӀвазе. 7Бихьинчияс тӀагъур лъезе бегьуларо, Аллагьас кӀодо гьавизе вижун вугелъул гьев. ЧӀужугӀаданги йижун йиго бихьинчи кӀодо гьавизе+. 8ЧӀужугӀаданалдасан вижичӀелъулха бихьинчи, бихьинчиясдасан чӀужугӀадан йижидал+. 9ЧӀужугӀаданалъе гӀоло вижичӀелъулха бихьинчи, бихьинчиясе гӀоло чӀужугӀадан йижидал+. 10Гьединлъидалин чӀужугӀаданалъ бетӀералда кӀаз чӀвазе кколеб, гьей росасул ихтияралда йикӀин малаикзабазда лъазе. 11Амма ТӀадегӀанасде цолъараб мехалда лъадиги росасул ихтияралда йикӀуна, росги лъадиялъул ихтияралда вукӀуна+. 12ЧӀужугӀадан бихьинчиясдасан йижун йикӀаниги, бихьинчи чӀужугӀаданалъ гьавуна. Кинабгоги Аллагьасдасан буго!

13Нужецаго пикру гьабе, чӀужугӀаданалда рекъараб бугищ бетӀерги гӀицӀго тун дугӀа гьабизе? 14Жибго тӀабигӀаталъги бихьизабулеб гьечӀищ нужеда халатаб расалъ бихьинчи суризавулев вукӀин? 15Халатаб расалъ чӀужугӀадан берцинлъизаюлей гьечӀищ? БетӀералда чӀвалеб кӀаз гӀадин буго гьелъие рас. 16Гьелда дагӀба базе бокьарав чиясда дица абила, нилъерги гьечӀин гьединаб гӀадат, иман лъуразул жамагӀатазулги гьечӀин.

ТӀадегӀанасул хӀурматалда гьабулеб квен

17Гьанже гьабизехъин бугеб насихӀаталъулъни дица нуж рецциларо: нужер данделъиялъул зарал цӀикӀкӀараб буго гьелъул пайдаялдаса. 18Цо бугони, дида рагӀана нужер агьлу данделъараб мехалда гьениб дагӀба-рагӀи кколилан. Гьеб тӀубанго гьереси гьабизеги кӀвеларо+. 19Жидедаса Аллагь разилъаралал ратӀа рахъизе лъазелъун нужеда гьоркьоб рикьи ккезе кколелъулха+. 20Масала, гьенир данделъараб мехалда ТӀадегӀанасул хӀурматалда гуро нуж кваналел. 21Цоясдаса цояв цеве ккезе тӀалаб гьабун кваналел-гьекъолел руго нуж – цояв вакъун хутӀулев вуго, цогидав мехтулев вуго. 22Кваназеги гьекъезеги нужер рукъ гьечӀебищ? Аллагьасде иман лъуразул агьлу инжит гьабизеги мискин-пакъир къварид гьавизегийищ нуж данделъулел? Щибха дица абилеб? Нуж реццизейищ лъугьинев? Лъугьинаро!+

23ТӀадегӀанасдасан лъана дида гьаб кинабго нужеда малъулеб бугебщинаб. Досие хиянат гьабураб сордоялъ ТӀадегӀанав ГӀисаца, цо чедги кодобе босун,+
24тӀаде дугӀаги гьабун, гьебги бек-бекун абуна: «Гьаб буго нужее гӀоло къурбанлъулеб дир черх. Дунги ракӀалде щун, нужецаги гьабе гьадин»+. 25Кванан рахъараб мехалъ, додинго щурунги кодобе босун, гьес абуна: «Гьаб буго дир би – ЦӀияб КъотӀи щулалъиялъе тӀолеб би. Гьеб щурминисан чагъир гьекъолеб мехалъ, дун ракӀалде щва нужеда»+. 26Гьединлъидал гьеб чед кваналебщинахъе ва гьеб щурминисан чагъир гьекъолебщинахъе нужеца, Дов вачӀинегӀан, гӀадамазда лъазабулеб буго ТӀадегӀанасул хвалил хӀакъалъулъ.

27Гьедин, бегьулареб къагӀидаялъ ТӀадегӀанасул чед кваналев ва гьесул щурминисан чагъир гьекъолев чияс мунагь гьабулеб буго – ТӀадегӀанасул черхги биги инжит гьабулеб буго+. 28Цин инсан жиндирго рекӀелъе ваккизе ккола, мустахӀикъав вугищали лъазе. Цинги кваназе бегьула гьеб чед ва гьеб щурминисан чагъир гьекъезеги бегьула. 29ТӀадегӀанасул черх бичӀчӀичӀого кваналев ва гьекъолев чияс жиндаго тӀаде тамихӀ цӀалеб буго. 30Гьединлъидалин нужеда гьоркьор загӀипалги унтаралги гӀемерлъун ругел, цо-цоял холелги ругел. 31Цин нилъ нилъерго рекӀелъе раккани, Аллагьасул тамихӀ букӀинаро нилъее. 32Аллагьас нилъее тамихӀги гӀадлуги гьабулеб буго, – цогидаб гӀаламалъе букӀине бугеб жазаялдаса нилъ хвасарлъизе+.

33-34Гьединлъидал, вацал, нужер данделъи Аллагьасул тамихӀлъун лъугьинчӀого букӀине, кваназе киналго тӀаде щвезегӀан чӀа. Вакъарав чи рокъовго кванан вачӀа. Цогидал амруял дица нужее кьела дунго гьениве вачӀараб мехалъ.

12 бетӀер

Илагьияб РухӀалъ кьураб батӀи-батӀияб махщел-гьунар

12^1Илагьияб РухӀалъ кьураб махщел-гьунаралъул рахъалъ абуни, дие бокьун гьечӀо, вацал, нужеда гьеб мекъи бичӀчӀизе+. 2Нужеда ракӀалда бугищ, мажусияллъун рукӀараб заманалда аллагьзабийилан тарал, кӀалъазе кӀал гьечӀел жалазе лагълъи гьабиялъ нуж батӀи-батӀияб къагӀидаялъ къосинарураб куц+? 3Гьединлъидал дие бокьун буго нужеда бичӀчӀизе: инсанасулъ Аллагьасул РухӀ бугони, гьес абиларо ГӀисае нагӀана батагийилан. Жиндилъ Илагьияб РухӀ гьечӀони, лъицаниги абиларо ГӀиса ТӀадегӀанав вугилан!+

4Махщел-гьунар батӀи-батӀияб букӀуна. Амма гьеб кинабго цохӀо Илагьияб РухӀалъ кьола+. 5Хъулухъ гьабиялъулги руго батӀи-батӀиял къагӀидаби. Амма гьел киналго цохӀо ТӀадегӀанасе руго+. 6ХӀалтӀи-ишги батӀи-батӀияб буго. Гьеб кинабго гьабизе киналго тӀамулев Аллагь цохӀо вуго+. 7Щивав инсанасулъе РухӀ хасаб къагӀидаялъ рещтӀуна киназего пайдаялъе. 8Цоясе РухӀалъ кьола гӀакъилаб калам, цогидасе гьебго РухӀалъ кьола гӀелму-лъай малъизе махщел. 9Гьебго РухӀалъ цогидасулъе иман тӀинкӀула, цогидасе гьебго РухӀалъ кьола унтарал сахлъизаризе гьунар;+
10цоясе кьола мугӀжизат бихьизабизе къудрат, цогидасе – иман лъуразул агьлуялда Аллагьасул амру лъазабизе махщел; цоясе – РухӀалдасан бугебги гьелдасан гьечӀебги батӀа гьабизе гьунар, цогидасе – батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе лъай, яги батӀи-батӀиял мацӀазда бицунеб жо цогидазда бичӀчӀизабе бажари+. 11Гьеб кинабго гьабула цохӀо РухӀалъ, гьедин жиндиего бокьухъе щивав чиясе кьола гьелъ махщел-гьунар.

12Мисалалъе босилин инсанасул черх. Черх цо буго, лугби гӀемер руго. КигӀан гӀемер ругониги гьел лугбуздасан лъугьун буго цохӀо черх. Гьединав вуго МасихӀги.+
13ЦохӀо РухӀалдалъун киналго нилъ чурун рацӀцӀалъана, цого черхлъун лъугьана – жугьутӀалги, грекалги, лагъзалги, уздензабиги. Цого РухӀалдасан гьекъезаруна киналго+.

14Цо лагаялдасан гуро черх лъугьун бугеб, гӀемераздасанин. 15Масала, бохалъ жиб квер гурин ва гьаб черхалъул лагаги гурилан абуниги, чорхол лагалъун хутӀулагури гьеб. 16Яги гӀиналъ жиб бер гурин ва гьаб черхалъул лагаги гурилан абуни, чорхол лагалъун хутӀулагури гьеб. 17ТӀолабго черх цохӀо бералдасан гӀуцӀараб букӀарабани, гьелда кин рагӀилеб букӀараб? ТӀолабго черх гӀиналдасан гӀуцӀараб букӀарабани, махӀ кин гьелда лъалеб букӀараб? 18Амма Аллагьас киналго лугби ургъунго цо чорхолъ рекъезарун руго ва щибаб лагаялъе бакӀги бихьизабун буго. 19Кинабго цо лага бугони, черх букӀинищха. 20Гьединлъидал лугби гӀемер руго, черх цо буго. 21Бералъ квералда абизе рес гьечӀо дие мун къваригӀунарилан. Яги бетӀералъ бохдузда абизе рес гьечӀо дие нуж къваригӀунарилан. 22Амма бищунго загӀипалилан кколел лугби чорхое лъугьун ратула бищунго къваригӀунеллъун. 23-24«ХӀурмат гьабизе» кколарелилан рикӀкӀунел лугбузул гурищ нилъеца цӀикӀкӀун тӀалаб гьабулеб? Берцинал лугбуздехун гьечӀеб тӀалаб-агъаз гьабулагури нилъеца сураралилан кколел лугбузул. Аллагьас черх гӀуцӀун буго къимат гьечӀел лугбузул тӀалаб-агъаз цӀикӀкӀунеб къагӀидаялъ, 25– чорхолъ дагӀба-рагӀи ккечӀого букӀине ва киналго лугбуз бащадго цоцазул тӀалаб-агъазги гьабизе. 26Цо лага унтани, киналгоги унтула. Цо лага беццани, киналгоги рохула+.

27Нуж киналго МасихӀил черх ккола. Нужер щивав чи гьеб чорхол лагаги бутӀаги ккола+. 28Иман лъуразул агьлуялъе Аллагьас тӀоцере чапарзаби тӀамуна, кӀиабизе – халкъалда Аллагьасул амру лъазабулел чагӀи, лъабабизе – мугӀалимзаби, цинги мугӀжизат бихьизабулел чагӀи, цинги гӀадамал сахлъизарулел чагӀи, кумекчагӀи, бетӀерлъи гьабулел чагӀи, батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъалел чагӀи ритӀана+. 29Кинавго чи чапар вукӀуневищ? Кинавго чиясухъа бажарулебищ Аллагьасул амру халкъалда лъазабизе? Кинавго чи мугӀалим вукӀуневищ? Кинавго чиясда кӀолебищ мугӀжизат бихьизабизе? 30Кинавго чиясул букӀунебищ унтарал сахлъизаризе гьунар? Кинавго чиясухъа бажарулебищ батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе? Кинавго чиясухъа бажарулебищ батӀи-батӀиял мацӀазда цогидазда бичӀчӀизабизе?

31Амма нужеца тӀалаб гьабе бищунго лъикӀаб махщел-гьунар щвезе.

Гьанже дица нужеда бихьизабила гьелдасаги лъикӀалде нуж рачунеб нух+.

13 бетӀер

Рокьиялъе гьабураб рецц

13^1Киналго халкъазул, малаикзабазулгицин мацӀалда кӀалъазе лъалеб бугониги, дилъ рокьи гьечӀони – дун ккола бухулеб къалиги пулеб зурмаги. 2Аллагьасул киналго амруял дица халкъалда лъазарулел ругониги, кинабго балъгояб гӀелму-лъай дилъ бугониги, мугӀрул рилълъанхъизаризе кӀолеб божи-иман бугониги, – дилъ рокьи гьечӀони, дунги гьечӀо+. 3Дица дир бугебщинаб боцӀи-рикъзи мискинзабазе бикьаниги, дирго черх бухӀизе кьуниги – дилъ рокьи гьечӀони, щибго пайда гьечӀо дие.

4Рокьулъ сабру буго, гурхӀел-рахӀму буго, рокьулъ берчӀегӀерлъи гьечӀо, рокьи беццаруларо, рокьи чӀухӀдаруларо, 5рокьулъ тӀасанккей гьечӀо, жиндиего пайдаялда хадубги лъугьунаро, рокьи ццидахунаро, гӀайиб-гъвел гьелда кӀочон тола, 6квешабщиналдаса бохуларо гьеб, хӀакъабщиналдаса бохула. 7Рокьи кидаго тӀасалъугьуна, кидаго божула, кидаго хьул-къасдалда букӀуна ва гьелъ щибго хӀехьола.

8Рокьи киданиги лъугӀуларо. Аллагьасул амруял халкъалда лъазарулел руго – гьеб лъугӀила. БатӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъалел руго – гьебги тӀагӀина. ГӀадамазулъ гӀелму-лъай буго – гьебги лъугӀила. 9Нилъер гӀелму-лъай камилаб гьечӀелъулха, Аллагьасул амруял ричӀчӀиги камилаб гьечӀелъулха. 10ТӀубанго камиллъараб тӀаде бачӀараб мехалъ, камиллъичӀебщинаб тӀагӀина. 11Лъимер вугеб мехалда дун лъимер гӀадин гаргадулаан, лъимаца гӀадин пикру гьабулаан, лъимадул гӀадинаб гӀакълуги букӀана дир. КӀудияв гӀураб мехалъ, кинабго доб лъимадулаб дилъа лъугӀана+. 12Гьанже нилъеда бихьулеб буго басрияб матӀуялъусан гӀадин. Доб мехалда цебе лъун бихьила. Гьанже дида цо бутӀа лъала, доб мехалда тӀубанго лъазе буго, Аллагьасда дун тӀубанго лъалев вугев гӀадин+.

13Гьанже нилъеда цадахъ хутӀун буго божиги, хьулги, рокьиги. Гьеб лъабалъулго бищунго тӀадегӀанаб ккола рокьи.

14 бетӀер

БатӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе ва Аллагьасул амруял халкъалда лъазаризе бажари

14^1Рокьи нужелъ цӀикӀкӀине хӀаракат бахъе. Илагьияб РухӀалъ кьолеб махщел-гьунарги тӀалаб гьабе, сундасаго цӀикӀкӀун тӀалаб гьабе Аллагьасул амруял халкъалда лъазаризе бажари+. 2БатӀи-батӀиял мацӀазда гаргадулев чи гӀадамаздехун гуро кӀалъалев, Аллагьасдехунин. Илагьияб РухӀалъул къудраталдалъун гьес балъголъи рагьулеб мехалъги, лъиданиги вичӀчӀуларо гьев. 3Аллагьасул амруязул хӀакъалъулъ бицунев чияс гӀадамазе насихӀат гьабула, къвакӀун чӀезеги ракӀ бохизеги кумек гьабула. 4БатӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъаялъул пайда кӀалъалесе букӀуна, Аллагьасул амруял халкъалда лъазариялъул пайда иман лъуразул агьлуялъе букӀуна. 5Дие бокьилаан батӀи-батӀиял мацӀазда нуж киналго кӀалъазе, амма дагьабги лъикӀ букӀина Аллагьасул амруял халкъалда лъазаруни. Аллагьасул амруял халкъалда лъазарулев чи батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе лъалев чиясдаса тӀадегӀанав вуго. Иман лъуразул агьлуялъе пайда букӀуна гьел мацӀазда бицунеб жо бичӀчӀизабизе бажарулев чи гьезда гьоркьов вугони.

6Масала, нужехъе вачӀун дун батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъани, дидасан кинаб пайда, вацал, нужее букӀинеб? Аллагьасдасан амру нужеда лъазабулеб гьечӀони, цогӀаги гӀакълу-насихӀатги дидасан щолеб гьечӀони, – щибго пайда букӀинаро.

7Мисалалъе росилин рухӀ гьечӀел жал – щвантӀихги чагурги. Гьаркьал ратӀа рахъизе лъаларедухъ щвантӀих пулеб бугони яги чагур хъвалеб бугони, гьезда бачунеб бакъан кин лъалеб? 8Накъираялъул гьаракь магӀна бичӀчӀулареб бугони, рагъде хӀадурлъизехъин рукӀин кин лъалеб? 9Гьединго, лъиданиги лъалареб рагӀи бичӀчӀулареб мацӀалда дуца абулеб бугони, лъида мун вичӀчӀилев? Гьаваялда багъараб гьаракьлъун хутӀила дур калам. 10Дуниялалда цӀакъго гӀемерал мацӀал руго, амма магӀна гьечӀеб рагӀи цониги батуларо. 11Дида мацӀ бичӀчӀулеб гьечӀони, гьеб мацӀалъул чи дие чияр чи вуго, дунги гьесие чияр чи вуго.

12Илагьияб РухӀалдасан махщел-гьунар щвезе нужее бокьун батани, иман лъуразул агьлуялъе пайдаяб махщел-гьунар цӀикӀкӀинабе. 13БатӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъалев чияс гьаризе ккола гьеб бичӀчӀизабизе гьунарги кьейилан. 14БичӀчӀулареб мацӀалда дица дугӀа гьабуни, – гьеб лъугьуна дилъ бугеб Илагьияб РухӀалъ гьабулеб, амма дир гӀакълу-пикру гӀахьаллъичӀеб дугӀалъун. 15Щибха дица гьабизе кколеб? РухӀалъ малъухъеги гьарила дица Аллагьасда, дирго гӀакълу-пикруялдалъунги гьарила. РухӀалъ малъухъеги ахӀила дица Аллагь веццарал туркаби, дирго гӀакълу-пикруялдалъун бичӀчӀараб куцалъги ахӀила+. 16Дуца Аллагьасе рецц РухӀалъ малъухъе гьабулеб бугони, гьеб бичӀчӀизе гьунар гьечӀев чияс дуда хадуб «Амин» абиларо. Дуца щиб бицунеб бугебали лъаларелъулха гьесда+. 17Дуца лъикӀаб гӀамал гьабуна, амма цогидазе гьелъул пайда бахинчӀо. 18Аллагьасе рецц, нужер киназдасаго лъикӀ лъала дида батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе, 19амма иман лъуразул данделъиялда дица гьезда бичӀчӀулеб щуго рагӀи абун гьабураб насихӀат лъикӀ, бичӀчӀулареб мацӀалда аза-азар рагӀи абиялдаса.

20Лъимадул гӀадинаб гӀакълу-пикругун хьвадуге, вацал. Кинида ругел лъималазгӀанги квешлъиги гьабуге, кӀудиял гӀурал гӀадамаз гӀадин пикруги гьабе+.

21Къануналда хъван буго:

«БатӀи-батӀиял мацӀаздалъун ва гьезие чияраб каламалдалъун кӀалъалел гӀадамал тӀамила дица гьеб халкъалда тӀад, амма гьебмехалдаги гьел дихъ гӀенеккиларо», – ян абулеб буго БетӀергьанас.

22Гьедин, Аллагьас батӀи-батӀиял мацӀал жиндирго гӀаламатлъун иман лъуразде гуро рещтӀинарурал, иман лъечӀездейин. Амма Аллагьасул амруял халкъалда лъазаризе гьунар – гьеб иман лъечӀезе гуро, иман лъуразе гӀаламат буго+. 23Масала, иман лъуразул тӀолабго агьлуялъул данделъиялда щивав чи бичӀчӀулареб мацӀалда кӀалъалев вугеб мехалъ, гьенире рачӀани гьеб гьунар жиделъ гьечӀел яги жидеца иман лъечӀел гӀадамал, нуж гӀадаллъун ругилан абиларищ гьез+? 24Амма Аллагьасул амруял ричӀчӀизаризе киназдаго лъалеб бугони, жинца иман лъечӀев яги доб гьунар жиндилъ гьечӀев чи нужер данделъиялдеги вачӀани, нужер щивав чиясда кӀвела гьесул мунагьал тӀатинаризе. Гьебмехалда гьесда ракӀалде ккела, киназго гьедин абулеб бугелъул, Аллагьас жиндие суд гьабулеб бугилан. 25Гьесул рекӀелъ букӀараб балъгоябщинаб къватӀиб чӀвайдал, гьев накалда ккела, Аллагьасе сужда гьабила, Аллагь нужеда цадахъ вукӀин ритӀухъ гьабила.

Данделъиялда кинабго букӀине ккола берцинго ва рекъа-решон

26Гьеб киналъулго кинаб хӀасилха, вацал, нилъеца гьабилеб? Нуж данделъараб мехалъ, цоясул туркиги, цогидасул насихӀатги, гьединго Аллагьас загьир гьабурабги, батӀи-батӀиял мацӀазда гьабулеб каламги, гьеб бичӀчӀизабиги – щивасул гьеб кинабго букӀине ккола иман лъуразул агьлуялъе пайдаялъе+. 27БатӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазе бокьарал чагӀи ругони, кӀигояв, бищун цӀикӀкӀун лъабгояв, иргадал кӀалъай, цогидас гьеб бичӀчӀизабизеги. 28БичӀчӀизабизе бажарулев чи гьечӀони, батӀияб мацӀалъул чи кӀалъачӀого вукӀине ккела яги живго жиндаго ва Аллагьгун гаргадизе ккела. 29Данделъаразда Аллагьасул амруял лъазаризе кӀигояв яги лъабгояв лъугьа, цогидазин абуни, гьез бицараб борцине ккела+. 30Данделъиялда ругезул цоясе Аллагьас цо щибниги загьир гьабулеб бугони, кӀалъалев вугев вуцӀцӀун чӀезе ккела. 31Аллагьасул амруял данделъаразда лъазарун, тӀолабго агьлуялъе пайда букӀунедухъ, иргадал кӀалъазе бегьулелъулха нуж киналго. 32Аллагьасул амруял халкъалда лъазарулев чи гӀодове виччарав вукӀине ккола. 33Аллагьасе бокьуларелъулха ахӀи-хӀурги гъалмагъирги. Гьесие бокьула рекъа-решей.

Аллагьасул халкъалъул киналго жамагӀатазда руцӀцӀун чӀолел гӀадин, 34руччаби нужер данделъиялдаги руцӀцӀун чӀезе ккола. КӀалъазе изну гьечӀо гьезие. Къануналъги абулеб буго гьел мутӀигӀлъун чӀезе ккелилан+. 35Щибниги жо лъазе бокьани, рокъоб жидерго росабазда гьикъеян абе. Данделъиялда руччаби кӀалъазе рекъараб гьечӀо.

36Нужеда ракӀалдейищ кколеб Аллагьасул рагӀи нужедасан бачӀараб бугилан? Яги гӀицӀго нужехъе бачӀараб жойиланищ кколеб нужеда гьеб?

37Аллагьасул амру халкъалда лъазабулев чилъун яги Илагьияб РухӀалдасан махщел-гьунар щварав чилъун живго рикӀкӀунев вугони, гьес ритӀухъ гьабизе ккела гьаб дица нужехъе хъвалеб бугеб жо ТӀадегӀанасдасан бачӀараб амру букӀин. 38Гьеб гӀадахъ босуларев чи нужецаги гӀадахъ восуге.

39Гьединлъидал, вацал, Аллагьасул амруял халкъалда лъазаризе махщел-гьунар тӀалаб гьабе, батӀи-батӀиял мацӀазда кӀалъазеги гьукъуге+. 40Амма кинабго букӀине ккола берцинго ва рекъа-решон+.

15 бетӀер

МасихӀ хваралъуса вахъинавичӀев ватани, нужер божи-иман гӀадада ккана

15^1Гьанже дица нужеда ракӀалде щвезабулеб буго, вацал, нужеда дица лъазабураб, нужецаги къабул гьабураб, нужер божи-иманалъул щулияб кьучӀлъунги бугеб Рохалил хабар. 2Гьеб дица бихьизабураб нухдаса кьуричӀого чӀани, нуж хвасарлъула. Гурони – нужер божи-иман гӀадада ккола+.

3Сундасаго цебе дица нужеда бицана дицаги къабул гьабураб хабар: Хириял ТӀухьдузда хъван букӀараб ритӀухълъизе, МасихӀ хвана нилъер мунагьазе гӀоло+. 4Гьев хабалъ лъуна. ТӀухьдузда хъван букӀараб ритӀухълъизе, лъабабилеб къоялъ хваралъуса вахъинавуна. 5Пётрида вихьана гьев, цинги анцӀила кӀиявго чапарасдаги вихьана+. 6Цинги гьев цого заманалда вихьана щунусгоялдаса цӀикӀкӀарав вацасдаги, гьезул гӀемерисел гьабсагӀатги чӀаго руго, цо-цоял хвана. 7Цинги Якъубида вихьана, цинги киналго чапарзабаздаги вихьана+. 8Гьел киназдасаго хадув гьев дидаги вихьана, мех щвечӀого гьабураб лъимада гӀадин+. 9Дун вуго бищунго гьитӀинав чапар. Чапарлъун рикӀкӀине мустахӀикъав гьечӀо дун, Аллагьасде иман лъуразул агьлуялъе дица гӀазаб кьолеб букӀиндалха+. 10Амма Аллагьасул баркаталдалъун гьанже дун вуго гьав нужеда вихьулев чи. ГӀадада гуро Аллагьас диде баркат рещтӀинабураб. Дол чапарзабаздасаги цӀикӀкӀун хӀалтӀана дун. Дун гуревха хӀалтӀарав, дилъ бугеб Аллагьасул баркат хӀалтӀана+. 11Дол рукӀаниги, дун вукӀаниги батӀалъи щиб, нижеца гьедин бицуна Рохалил хабар, нужги гьелда божана.

12Гьедин, МасихӀ хваралъуса вахъин нижеца лъазабидалги, нужер цо-цоязда кин абизе кӀолеб хварал чӀаголъизаруларилан+? 13Хварал чӀаголъизаруларел ратани, МасихӀги хваралъуса вахъинавичӀо. 14МасихӀ хваралъуса вахъинавичӀев ватани, нижеца бицараб Рохалил хабарги гӀадада ккана, нужер божи-иманги гӀадада ккана. 15Гьелда тӀадеги, нижеца Аллагьасул хӀакъалъулъ гьересинугӀлъи гьабураблъунги кколеб буго, – Аллагьас МасихӀ хваралъуса вахъинавунилан абулеб мехалъ. Амма хварал чӀаголъизаруларел ратани, МасихӀги гьес хваралъуса вахъинавичӀо. 16Хварал тӀаде рахъинаруларел ратани, МасихӀги хваралъуса вахъинавичӀо. 17МасихӀ хваралъуса вахъинавичӀев ватани, нужер божи-иман гьодораб жо буго, нужги церего гӀадин нужерго мунагьазул кверщаликь руго+. 18Гьедин батани, дол МасихӀида божун хваралги тӀубанго хваралищ+? 19ГӀицӀго гьаб дуниялалъул чӀаголъиялъулъ МасихӀиде хьул лъун нилъ хьвадулел ругони, бищунго гурхӀизе ккарал чагӀи руго нилъ.

20ХӀакъикъаталдаги МасихӀ хваралъуса вахъинавуна, – хваралъуса рахъинаризе рукӀиналде киназулго хьул лъеялъе гӀоло+. 21Цо чи сабаблъун бачӀана хвел, цо чи сабаблъун бачӀана хваралъуса рахъинариги+. 22Адамил наслу бугелъул киналго хвезе руго, МасихӀил наслулъун лъугьиндал, киналго хваралъуса рахъинаризе руго. 23Киналго иргадал чӀаголъила: бищун цеве МасихӀ, цинги гьев вачӀараб мехалъ – гьесул агьлуги+. 24Цинги дуниял ахирлъила. МасихӀица къезарила тахида ругелги, кверщел бугелги, хӀакимзабилъун ругелги – киналго рухӀал, цинги Эмен – Аллагьасухъе кьела жиндирго парччахӀлъи+. 25МасихӀица парччахӀлъи гьабила Аллагьас гьесул киналго тушбаби гьесул малакь чӀезаризегӀан+. 26Бищунго ахиралда къезабулеб тушман ккола хвел. 27ТӀухьдузда хъван буго: «Аллагьас кинабго гьесул малакь лъуна». «Киналъулго» бицунаго, гьайгьай, гьелда гьоркьове унаро гьеб кинабго МасихӀил малакь лъурав Аллагь+. 28Кинабго жиндир кверщаликье ккараб мехалъ, живго Васги вукӀина гьеб кинабго жиндир малакь лъурасул кверщаликь. Гьебмехалда киналъулго кверщел Аллагьасухъ букӀин бихьила+.

29Гьеб гьереси букӀарабани, хваразе гӀологи гӀадамал лъадалъ ччун щай рахъилел рукӀарал? Хварал чӀаголъуларел ратани, гьезие гӀологи гӀадамал лъадалъ ччун щай рахъулел? 30Щай нилъ кидаго хӀинкъиялда гъоркь рукӀине ккелел+? 31Щибаб къоялъ хвалил хӀинкъи буго, вацал, дие. Нилъер ТӀадегӀанав МасихӀ ГӀисада цебе нужедаса бугеб чӀухӀиялхӀагийилан гьедизе кӀвела гьедин бугилан+. 32Эфесалда ругел гьал жанаваралгун гӀадамазул къагӀидаялъ вагъиялдасан дие бугеб пайда щиб, дирго напсалъул пикруялда вугони? Хварал чӀаголъулел ратичӀони, «рачӀа кваназе-гьекъезе, метер нилъ хвезе ругин». 33Нужго гуккизе чӀоге. Квешазда аскӀоре къани, лъикӀаб гӀамалалдаса ратӀалъула. 34КантӀе, тӀокӀаб мунагьги гьабуге. Нужер цо-цоязда Аллагь лъаларо. Дица гьеб абулеб буго нуж намуслъизе+.

Хварал кин чӀаголъулел

35Амма цо лъицаниги гьикъизе бегьила хварал кин чӀаголъулелилан. Кинаб черхгун гьел тӀаде рахъунелилан. 36ГӀабдал вуго гьев. Дуца ракьулъ мугь чӀола, амма цин жибго хвечӀони, гьеб тӀаде баккуларо+. 37Дуца ракьулъ чӀолеб жо, ролъул букӀа яги цогидалъул букӀа, гӀицӀаб мугь буго, гьелдасан лъугьунеб «черх» гуро гьеб. 38Аллагьас кьола гьелъие жинцаго тӀаса бищараб черх – хьодул щибаб тайпаялъе батӀи-батӀияб. 39Киналго чурхдул релълъарал гьечӀо: гӀадамазул батӀиял руго, хӀайваназул батӀиял руго, хӀанчӀазул батӀиял руго, ччугӀбузул батӀиял руго. 40Руго зобалазулал чурхдул, руго ракьалъулалги. Зобалазулал чурхдузул жидерго берцинлъи буго, ракьалъулал чурхдузулги жидерго берцинлъи буго. 41Бакъул батӀияб, моцӀрол батӀияб, цӀвабзазул батӀияб буго берцинлъи. Щибаб цӀваялъулгицин буго жиндирго берцинлъи.

42Гьелдаго релълъун букӀина хварал чӀаголъизариги. Ракьулъе кколебщинаб хола, тӀаде баккулебщиналъе хвел гьечӀо+. 43Ракьулъе сурукъго уна, тӀаде берцинго баккула. Ракьулъе загӀипго уна, тӀаде гучалда баккула. 44Ракьулъе тӀабигӀияб черх уна, тӀаде рухӀалъ цӀураб черх баккула. ТӀабигӀияб черхги букӀуна, рухӀалъ цӀураб черхги букӀуна.

45ТӀухьдузда хъван буго: «ТӀоцевесев инсанасда – Адамида рухӀ лъуна». Ахирисев Адам[*] – чӀаголъи кьолеб РухӀлъун лъугьана+. 46РухӀалъ цӀурабаб бачӀунаро тӀоцебе, тӀабигӀияб черх бугебаб бачӀуна. Цинги бачӀуна рухӀалъ цӀурабги. 47ТӀоцевесев Адам ракьул хӀуралдасан вижана, ракьалдаса вачӀана. КӀиабилев Адам зобалаздаса вачӀана+. 48Ракьалдасан ругелал ракьалдаса вачӀарасда релълъуна. Зобалаздасан ругелал зобалаздаса вачӀарасда релълъуна. 49Ракьалдаса вачӀарасул сипат-сурат нилъелъ бугеб гӀадин, зобалаздаса вачӀарасул сипат-суратги букӀина нилъелъ+. 50Дица нужеда абулеб буго, вацал, черхалъеги биялъеги Аллагьасул парччахӀлъи насиблъуларин, холебалъе холаребаб насиблъуларин.

51-52Цо балъголъи рагьила нужее: киналго гуро нилъ холел, амма ахирзаманалда ссур пураб мехалъ, бер къапизегӀан заман иналде, хиса-сверула нилъ. Ссур пула ва хварал тӀаде рахъинарула. Хвел гьечӀеллъун рахъина гьел тӀаде. Нилъги хиса-сверила++. 53Турулебаб турулареблъун лъугьине ккола, холебабги холареблъун лъугьине ккола+. 54Турулебаб турулареблъун лъугьараб мехалъ, холебабги холареблъун лъугьараб мехалъ ритӀухълъила ТӀухьдузда хъван бугеб гьадинаб калима: «Хвел къулчӀана, къезабуна». 55Хадубги: «Хвел, киб бугеб дур бергьенлъи! Хвел, киб бугеб дур хеч!»+
56Хвалил хеч ккола мунагь. Мунагьалъе къуват Къануналдасан щола+. 57Нилъер ТӀадегӀанав ГӀиса МасихӀидалъун нилъ бергьинарулев Аллагьасе рецц!+

58Гьеле гьедин, дир хириял вацал, къвакӀун чӀа нуж, къуркьуге нуж. ТӀадегӀанасе гӀоло тӀадчӀун хӀалтӀе. Нужеда лъан букӀа: ТӀадегӀанасде цолъун гьабураб нужер хӀалтӀи гӀадада холаро.

16 бетӀер

Иерусалималда бугеб иман лъуразул агьлуялъе садакъа

16^1Гьанже бицинин Иерусалималда бугеб иман лъуразул агьлуялъе гӀарац бакӀариялъул хӀакъалъулъ. Галатиялда бугеб иман лъуразул агьлуялда дица малъухъе гьабе нужецаги+. 2Нужер щивав чияс гьатӀан къоялъ батӀаго лъун те нужее щваралда рекъон лъикӀ бихьараб гӀарац. Цинги дун вачӀараб мехалъ гьеб бакӀаризе лъугьине ккеларо+. 3Дун гьениве щвейгун, гьеб нужер садакъа Иерусалималде щвезабизе ритӀила нужеца тӀаса рищарал гӀадамал ва гьезда цадахъ битӀила гьел нужер вакилзаби ругилан кагъатги+. 4Дунго гьениве ине ккани, дидаго цадахъ рачина гьелги.

Павелица гьабизе бугеб сапаралъул хӀакъалъулъ

5Македониялдаса нужехъеги вачӀина дун – Македониялдасан ине ракӀалда буго дида+. 6Цодагьаб мехалъ нужеда аскӀов чӀезеги бегьула, щиб лъалеб, хаселалъго гьенив хутӀизеги бегьула. Гьенисаги дица сапар бухьунеб бугони, нужеца кумек гьабизе ккела дие. 7Сапаралда вукӀаго нужехъе ваккизе вачӀине гурелъулха дие бокьун бугеб, ТӀадегӀанав разилъани, лъикӀаланго заманаялъ гьенив чӀезе хиял буго.

8БачӀин бакӀариялъул байрам тӀаде щвезегӀан чӀела дун Эфесалда+. 9Пайдаяб хӀалтӀуе кӀудияб нуцӀа рагьун буго дие, дандечӀаралги гӀезегӀан руго.

10Тимофей гьениве вачӀараб мехалъ, гьениб гьесие хӀинкъи букӀунареб хӀал гьабе. Гьевги, дунго гӀадин, ТӀадегӀанасе гӀололъидалха хӀалтӀулев вугев+. 11ГӀамал кӀодого ралагьуге нуж гьесухъ. Аллагьас нух битӀизабегийилан гьарун тӀадвуссун витӀе. Дунги вацалги гьев вачӀиналъухъ ралагьун чӀун руго.

12Нилъер вац Аполлосил хӀакъалъулъ бицани, дица гьесда цӀакъ гьарана вацалгун цадахъ нужехъе щвайилан, амма гьабсагӀат гьениве ине къасд гьечӀо гьесул. Рес ккараб мехалъ вачӀина гьев+.

Кагътил ахиралда саламалъул рагӀаби

13РорчӀи ккве, иман щулалъизабе, бахӀарчияллъун ва къуваталлъун рукӀа+. 14Нужеца гьабулебщинаб рокьигун гьабе+.

15Цоги гьари буго, вацал, нужеде: Стефанасил рукъалъул агьлу Ахаялда тӀоцере МасихӀида божарал чагӀи рукӀин лъалаха нужеда. Аллагьасул халкъалъе тӀубанго хъулухъалъе чӀарал чагӀи руго гьел+. 16Дица нужеда гьарила гьединал чагӀазухъги, гьезда цадахъ хӀалтӀулезухъги, хъулухъ гьабулезухъги гӀенеккейилан+.

17Дун цӀакъ вохун вуго Стефанасги, Фортунатги, Ахаикги гьанире рачӀиналдаса. Нуж дие камун рукӀин лъазе биччаларо гьез дида. 18Нужер ракӀазе къвакӀи кьураб гӀадин, дир рекӀееги къвакӀи кьола гьез. Гьединал чагӀазул къимат гьабе!

19Асиялда ругел иман лъуразул агьлуялъул салам буго нужеде. Аквилалгун Прискиллал ва гьезул рокъор данделъулел иман лъуразул агьлуялъулги буго нужеде ТӀадегӀанасул цӀар рехсараб, урхъараб салам+. 20Гьанир ругел киналгоги вацаз битӀулеб буго нужеде салам. Муъминал вацаз гӀадин, цоцазда баун, салам гьабе+.

21Гьаб дирго квералъ хъвалеб буго: Павелил салам буго нужеде+. 22ТӀадегӀанав вокьуларесе нагӀана батаги! «Марана-та!» – вачӀа, нижер ТӀадегӀанав!+
23ТӀадегӀанав ГӀисал цӀоб лъеги нужеда! 24МасихӀ ГӀисаде цолъарал нуж киналго рокьула дие.

* 5:7 Пасхаялъул хасаб квание кьегӀерги хъолаан, реччичӀел чадалги режулаан.

* 6:19-20 Гьаниб бицен гьабулеб буго гӀаламалъулго мунагьал чуризелъун ГӀиса МасихӀ хвеялъул.

* 7:38 Грек мацӀалда «яс» ва «абурай яс» цого магӀнаялъул рагӀи бугелъул, гьаниб бицун батизе бегьула инсуца яс росасе кьолей йикӀараб куцалъул.

* 15:45 Гьаниб МасихӀил бицунеб буго.

+ 1:2 Чап. 18:1-17, Рум. 1:7

+ 1:5 2 Кор. 8:7, 2 Кор. 9:11

+ 1:7 Лук. 17:30, 1 Фес. 3:13, 1 Фес. 4:16-18, Филип. 3:20

+ 1:8 Филип. 1:6

+ 1:9 Ин. 17:21, 1 Ин. 1:3, 1 Фес. 5:24, 2 Фес. 3:3, Жугь. 10:23

+ 1:10 1 Кор. 11:18

+ 1:11 1 Кор. 3:3

+ 1:12 Чап. 18:24, Чап. 19:1, 1 Кор. 3:4-5, 1 Кор. 4:6, 1 Кор. 6:12, Тит. 3:13, Ин. 1:42

+ 1:13 Эф. 4:4-5
+ 1:14 Чап. 18:8, Рум. 16:23
+ 1:16 1 Кор. 16:15
+ 1:17 2 Кор. 10:10
+ 1:18 1 Кор. 2:1, 2 Кор. 2:15, Рум. 1:16

+ 1:20 ГӀакъилал рагӀаби 21:30, Рум. 1:22, 1 Кор. 3:19

+ 1:22 Мат. 12:38, Мар. 8:11, Ин. 2:18, Ин. 4:48, Ин. 6:30

+ 1:23 Гал. 5:11
+ 1:24 1 Кор. 2:7, Кол. 2:3
+ 1:28 Якъ. 2:5
+ 1:29 Рум. 3:27, Эф. 2:9
+ 1:30 Эф. 1:7, Филип. 3:9
+ 1:31 2 Кор. 10:17
+ 2:1 1 Кор. 1:18, 2 Кор. 2:15
+ 2:2 Гал. 6:14
+ 2:3 2 Кор. 11:30, 2 Кор. 12:5, Гал. 4:13
+ 2:4 1 Кор. 4:20
+ 2:5 2 Кор. 4:7, 2 Кор. 6:7
+ 2:6 Филип. 3:15
+ 2:7 Кол. 2:3
+ 2:8 Ин. 7:48, Чап. 13:27
+ 2:10 Мат. 16:17, 1 Ин. 2:20
+ 2:11 ГӀакъилал рагӀаби 20:27
+ 2:12 Рум. 8:15
+ 2:13 2 Кор. 1:12, Ин. 6:45
+ 2:14 Ин. 14:17, Рум. 8:7
+ 2:16 Рум. 11:34
+ 3:2 1 Пёт. 2:2, Жугь. 5:13
+ 3:3 1 Кор. 1:10-11, Гал. 5:19-20

+ 3:5 Чап. 18:24, Чап. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 4:6, 1 Кор. 16:12, Эф. 3:7, Кол. 1:25

+ 3:6 Чап. 18:4-11, Чап. 18:27-28, Ин. 4:36-38

+ 3:7 Гал. 6:3
+ 3:8 Мат. 16:27, 2 Ин. 1:8
+ 3:9 2 Кор. 6:1, Эф. 2:20-22
+ 3:10 Рум. 15:20

+ 3:11 Эф. 2:20, Кол. 2:7, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 21:14

+ 3:13 1 Кор. 1:7, 1 Кор. 4:5, 1 Пёт. 1:7
+ 3:16 Рум. 8:9, 1 Кор. 6:19, 2 Кор. 6:16
+ 3:17 Эф. 2:21
+ 3:19 ГӀакъилал рагӀаби 21:30, 1 Кор. 1:20,
+ 3:23 2 Кор. 10:7, Гал. 3:29
+ 4:4 Чап. 23:1,

+ 4:5 Мат. 7:1, Рум. 2:1, Дан. 2:22, 2 Кор. 10:18

+ 4:6 Чап. 18:24, Чап. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 3:5

+ 4:7 Ин. 3:27

+ 4:8 Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 3:17

+ 4:9 Рум. 8:36
+ 4:10 2 Кор. 11:19, 2 Кор. 13:9
+ 4:11 2 Кор. 11:27, Филип. 4:12

+ 4:12 Чап. 18:3, Мат. 5:44, 1 Пёт. 3:9, Рум. 12:14

+ 4:14 2 Кор. 6:13
+ 4:15 Филим. 1:10
+ 4:16 1 Кор. 11:1, 1 Фес. 3:7, 2 Фес. 3:7
+ 4:17 Чап. 16:1, 1 Кор. 16:10, 1 Тим. 1:2

+ 4:19 1 Кор. 11:34, 1 Кор. 16:5, 2 Кор. 1:15-16

+ 4:20 1 Кор. 2:4
+ 4:21 2 Кор. 10:2, 2 Кор. 13:2
+ 5:1 2 Кор. 12:21,
+ 5:3 Кол. 2:5

+ 5:5 2 Кор. 2:6, 1 Тим. 1:20, ГӀакъилал рагӀаби 23:14

+ 5:6 Мат. 13:33, Лук. 13:21, Гал. 5:9
+ 5:8 Мар. 8:15, Лук. 12:1
+ 5:9 Эф. 5:11, 2 Фес. 3:14
+ 5:11 2 Фес. 3:6
+ 5:12 Мар. 4:11,
+ 6:1 Мат. 18:17
+ 6:2 Мат. 19:28
+ 6:5 1 Кор. 15:34
+ 6:7 Мат. 5:39-40
+ 6:9 Гал. 5:21, Эф. 5:5, Жугь. 13:4
+ 6:10 Мар. 7:21-23, Гал. 5:19-21

+ 6:11 Эф. 2:2, Ин. 13:8, Эф. 5:26, Тит. 3:5, Жугь. 10:22

+ 6:12 1 Кор. 10:23
+ 6:15 Эф. 5:30
+ 6:16 Байб. 2:24, Мар. 10:7-8, Эф. 5:31
+ 6:17 Эф. 4:4
+ 6:18 Гал. 5:19, Эф. 5:3, 1 Фес. 4:3
+ 6:19 Рум. 14:7
+ 6:20 2 Пёт. 2:1, 1 Кор. 7:23
+ 7:5 Мат. 4:3, 1 Фес. 3:5
+ 7:6 2 Кор. 8:8
+ 7:7 Мат. 19:11-12, 1 Кор. 12:4, 1 Пёт. 4:10
+ 7:9 1 Тим. 5:14
+ 7:10 Мар. 10:9
+ 7:11 Мар. 10:11
+ 7:16 1 Пёт. 3:1
+ 7:18 Чап. 15:1-2, Гал. 5:2

+ 7:19 Рум. 2:28-29, Гал. 3:28, Гал. 5:6, Кол. 3:11

+ 7:22 Ин. 8:32, Якъ. 2:12, 1 Пёт. 2:16, Рум. 6:18, 2 Кор. 3:17, Гал. 5:1, Филим. 1:16, Рум. 6:22

+ 7:23 1 Кор. 6:20,
+ 7:25 2 Кор. 8:10-11
+ 7:30 2 Кор. 6:10
+ 7:31 1 Пёт. 4:7, 1 Ин. 2:17
+ 7:32 Мат. 6:25, Лук. 10:41
+ 7:38 Жугь. 13:4
+ 7:39 Рум. 7:2
+ 8:1 Чап. 15:20, Чап. 15:29, 1 Кор. 13:4-13
+ 8:2 Гал. 6:3
+ 8:3 Гал. 4:9
+ 8:4 1 Пач. 12:21,

+ 8:6 Эф. 4:6, Ин. 1:3, Рум. 11:36, Кол. 1:16, Жугь. 1:2

+ 8:7 1 Кор. 10:28-29

+ 8:8 Мар. 7:19, Чап. 10:12-15, Рум. 14:14

+ 8:10 Рум. 14:1, Чап. 15:29, 1 Кор. 10:19, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 2:14

+ 8:11 Рум. 14:15
+ 8:13 Рум. 14:21
+ 9:1 1 Фес. 2:6-7, Филим. 1:8, Чап. 9:3-6
+ 9:4 2 Фес. 3:8-9

+ 9:5 Мар. 6:3, Ин. 2:12, Ин. 7:3, Чап. 1:14, 1 Кор. 9:5, Гал. 1:19, Мар. 1:30

+ 9:6 Чап. 4:36, Чап. 13:2, Чап. 15:36, Гал. 2:9

+ 9:7 2 Кор. 10:4, 2 Тим. 2:3, ГӀакъилал рагӀаби 27:18

+ 9:9 1 Тим. 5:18
+ 9:10 Рум. 4:23-24, 2 Тим. 2:6
+ 9:11 Рум. 15:27, Гал. 6:6
+ 9:14 Лук. 10:7, 1 Тим. 5:18
+ 9:15 Чап. 18:3
+ 9:16 Рум. 1:14
+ 9:17 Гал. 2:7
+ 9:18 2 Кор. 11:7, 2 Кор. 11:9
+ 9:19 2 Кор. 4:5
+ 9:20 Чап. 16:3, Чап. 21:23-26
+ 9:21 Рум. 2:12, Рум. 2:14, Гал. 2:3
+ 9:22 2 Кор. 11:29, 1 Кор. 10:33
+ 9:24 Гал. 5:7
+ 9:25 1 Пёт. 5:4, Филип. 3:14, 2 Тим. 2:5
+ 10:11 Рум. 4:23
+ 10:12 Рум. 11:20-21
+ 10:13 1 Кор. 1:9, 2 Пёт. 2:9
+ 10:14 1 Ин. 5:21

+ 10:16 Мар. 14:22-23, Ин. 6:51, 1 Кор. 11:23-26

+ 10:17 Рум. 12:5, 1 Кор. 12:12-13, Эф. 4:25

+ 10:19 Чап. 15:29, 1 Кор. 8:4, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 2:14

+ 10:21 2 Кор. 6:15
+ 10:23 1 Кор. 6:12
+ 10:24 1 Кор. 13:5, Филип. 2:21
+ 10:25 1 Кор. 8:7
+ 10:27 Лук. 10:8
+ 10:30 Рум. 14:6
+ 10:31 Кол. 3:17
+ 10:32 1 Кор. 8:13, Рум. 14:13
+ 10:33 1 Кор. 9:22, 2 Кор. 12:14
+ 11:1 1 Кор. 4:16, 1 Фес. 1:6, 2 Фес. 3:7

+ 11:3 Эф. 1:22, Эф. 4:15, Байб. 3:16, Эф. 5:23, Ин. 14:28, 1 Кор. 15:24

+ 11:5 4 Пач. 22:14, Лук. 2:36, Чап. 21:9
+ 11:7 Байб. 1:26
+ 11:8 Байб. 2:21-23
+ 11:9 Байб. 2:18
+ 11:11 Гал. 3:28
+ 11:18 1 Кор. 1:10-12
+ 11:19 1 Ин. 2:19
+ 11:22 ГӀакъилал рагӀаби 17:5
+ 11:23 Гал. 1:12
+ 11:24 Лук. 22:19
+ 11:25 Лук. 22:20
+ 11:27 Ин. 6:53-56
+ 11:32 ГӀакъилал рагӀаби 3:12
+ 12:1 1 Кор. 14:1
+ 12:2 Эф. 2:12
+ 12:3 1 Ин. 4:2-3
+ 12:4 Рум. 12:6, Эф. 4:4-6
+ 12:5 Рум. 12:7
+ 12:6 Филип. 2:13
+ 12:9 Мат. 17:20, 1 Кор. 13:2

+ 12:10 Мар. 16:17, Чап. 2:4, Чап. 10:46, 1 Кор. 14:2

+ 12:12 Рум. 12:5, 1 Кор. 10:17, Эф. 4:25
+ 12:13 Гал. 5:6, Эф. 2:14, Кол. 3:11
+ 12:26 Рум. 12:15

+ 12:27 Рум. 12:5, Эф. 1:23, Эф. 4:12, Кол. 1:18, Кол. 1:24

+ 12:28 Чап. 11:27, Эф. 4:11

+ 12:31 1 Кор. 14:1, 1 Кор. 14:39

+ 13:2 Чап. 2:18, Мат. 17:20, Мар. 11:23, 1 Кор. 12:9

+ 13:11 Эф. 4:14

+ 13:12 Мат. 5:8, 1 Ин. 3:2, 1 Кор. 8:3, Гал. 4:9

+ 14:1 1 Кор. 16:14, 1 Кор. 12:1

+ 14:15 Якъ. 5:13, Эф. 5:19

+ 14:16 2 Кор. 1:20, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 3:14

+ 14:20 Эф. 4:14, Мат. 18:3, 1 Кор. 2:6
+ 14:22 Чап. 2:6
+ 14:23 Чап. 2:13
+ 14:26 2 Кор. 12:19, 2 Кор. 13:10
+ 14:29 1 Ин. 4:1, 1 Фес. 5:20-21

+ 14:34 1 Тим. 2:11-12, Байб. 3:16, 1 Пёт. 3:1, Эф. 5:22, Кол. 3:18

+ 14:39 1 Кор. 12:31, 1 Кор. 14:1
+ 14:40 Кол. 2:5
+ 15:2 Гал. 3:4
+ 15:3 Лук. 24:27
+ 15:5 Лук. 24:34, Лук. 24:36
+ 15:7 Чап. 12:17, Лук. 24:50, Чап. 1:3-4
+ 15:8 2 Кор. 12:11
+ 15:9 Эф. 3:7-8, Чап. 8:3
+ 15:10 2 Кор. 11:23, Кол. 1:29
+ 15:12 Чап. 23:8, 2 Тим. 2:18
+ 15:17 Рум. 4:25

+ 15:18 1 Фес. 4:16, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 14:13

+ 15:20 1 Фес. 4:14, 2 Тим. 2:8, Чап. 26:23, Кол. 1:18, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 1:5

+ 15:21 Рум. 5:12-18

+ 15:23 1 Фес. 4:16

+ 15:24 1 Пёт. 3:22, Рум. 8:38, Эф. 1:21, Дан. 7:14, Дан. 7:27, Лук. 1:33, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 11:15

+ 15:25 Жугь. 2:8
+ 15:27 Эф. 1:22
+ 15:28 Ин. 14:28, Эф. 1:23, Кол. 3:11
+ 15:30 2 Кор. 11:26
+ 15:31 1 Фес. 2:19
+ 15:34 1 Кор. 6:5
+ 15:36 Ин. 12:24
+ 15:42 Дан. 12:2, Филип. 3:21, Кол. 3:1
+ 15:45 Байб. 2:7
+ 15:47 Байб. 2:7, Ин. 3:13, Ин. 6:38
+ 15:49 Байб. 5:3
+ 15:51 Филип. 3:21

+ 15:52 Мат. 24:31, 1 Фес. 4:16, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 11:15, 1 Фес. 4:15, Филип. 3:21

+ 15:53 2 Кор. 5:2-4
+ 15:55 2 Тим. 1:10, Жугь. 2:14-15
+ 15:56 Рум. 4:15, Рум. 7:8
+ 15:57 Рум. 8:37
+ 16:1 Чап. 24:17, Рум. 15:25-28, Гал. 2:10

+ 16:2 Чап. 20:7, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 1:10, 2 Кор. 8:3, 2 Кор. 9:3

+ 16:3 Чап. 18:27, 2 Кор. 3:1, Чап. 24:17, Рум. 15:25-28

+ 16:5 Чап. 19:21, 2 Кор. 1:16
+ 16:8 Чап. 2:1
+ 16:10 Чап. 16:1, 1 Кор. 4:17

+ 16:12 Чап. 18:24, Чап. 19:1, 1 Кор. 1:12, 1 Кор. 3:5, 1 Кор. 4:6

+ 16:13 Мат. 25:13, 2 Фес. 2:15
+ 16:14 1 Кор. 14:1
+ 16:15 1 Кор. 1:16

+ 16:16 Филип. 2:29, 1 Фес. 5:12-13, 1 Тим. 5:17

+ 16:19 Чап. 18:2, Рум. 16:3, 2 Тим. 4:19

+ 16:20 Рум. 16:16

+ 16:21 Гал. 6:11, Кол. 4:18, 2 Фес. 3:17, Филим. 1:19

+ 16:22 Рум. 9:3, Гал. 1:8, Иоанние Аллагьас загьир гьарурал ишал 22:20

+ https://ibt.org.ru/ebook?id=AVR

РичӀчӀизе захӀматал рагӀабазе баян (Инжил)

РичӀчӀизе захӀматал рагӀабазе баян (Инжил)

1. А

2. Б

3. В

4. Г

5. ГЬ

6. ГӀ

7. Д

8. З

9. И

10. К

11. КЪ

12. Л

13. ЛЪ

14. М

15. Н

16. П

17. Р

18. С

19. Т

20. ТӀ

21. Ф

22. ХӀ

23. ЦӀ

24. Ч

25. Ш

26. Ю

27. Я

РИЧӀЧӀИЗЕ ЗАХӀМАТАЛ РАГӀАБАЗЕ БАЯН

Агриппа– Гьерод Агриппал вас. ГӀага-шагарго 53–93 соназда гьев вукӀана Палестинаялъул цо бутӀаялъул кверщелчи. Балагье Гьерод.

Адам– Аллагьас тӀоцеве вижарав инсан. Гьесдасан ва гьесул лъади ХӀавадасан лъугьана дуниялалда киналго гӀадамал. Аллагьасул амру тӀубазабичӀел ва гьелдалъун мунагь гьабурал тӀоцересел гӀадамал ккола Адамги ХӀаваги.

Асия– ГьитӀинаб Азиялда (гьанжесеб Турциялда) букӀараб Рималъул империялъул вилаят.

Ассарий– Рималда хӀалтӀулеб букӀараб гӀисинаб гӀарац, динаралъул 1/16 бутӀа.

Барас– черхалда ругънал лъугьун, инсанасул гьан туризабулеб цӀакъ квешаб ва захӀматаб унти. Барасалъ унтарал гӀадамал хъублъарал чагӀилъун рикӀкӀунаан Мусал къануналъ ва диналъул агьлуялда гъорлъе риччалароан.

Беэлзебул– жундузул бетӀер, илбис.

БилгӀам– Муса аварагасул заманаялда вукӀарав сихӀручи. ЖугьутӀазул тушбабилъун рукӀарал мугӀабиязул парччахӀ Балакица гьесда гьарана, сихӀруги гьабун, жугьутӀал хвезаризе вачӀайилан. Амма мугӀабиязухъе унаго нухда цо хӀикматаб хӀалкӀолъиялдалъун гьев чӀун хутӀана. Малаикас ва живго тӀад рекӀун вукӀараб хӀамица биччачӀо БилгӀамида Аллагь цо вукӀиналда божулеб жугьутӀазул халкъ хвезабизе. Амма хадусеб заманалда жугьутӀазда гьоркьор БилгӀамил хӀакъалъулъ тӀиритӀун рукӀана Аллагьасул диналъул тушман вукӀанин гьевилан харбал.

Бищунго кӀудияв кашиш– Иерусалималъул Мукъадасаб Рукъалъул бищунго кӀудияв кашиш вищулаан цо лъагӀалил болжалалда, ва гьес бетӀерлъи гьабулаан тӀадегӀанаб судалъе.

Бунямин– Якъуб аварагасул вас. Гьесдасан бачӀараб буго жугьутӀазул халкъалъул цо наслу.

Вавилон– гьанжесеб ГӀиракъалъул ракьалда букӀараб некӀсияб шагьар. Нилъер эраялде щвелелде 600 соналъ цебе вавилоналъулаз Ягьудия бахъун букӀана, щущазабун букӀана Иерусалим ва Мукъадасаб Рукъ. Ягьудиялъул гӀемерал гӀадамал 70 соналъ Вавилоналъул пачалихъалда асирлъуда хутӀана. «Инжилалъул» цо-цо бакӀазда «Вавилонлъун» рикӀкӀун буго, кидаялиго вавилоналъулалго гӀадин, батӀи-батӀиял мунагьазулъ къараб халкъалъ яшав гьабулеб букӀараб Рим.

Галилея– ГӀизраил пачалихъалъул севералда букӀараб ракь. ГӀиса МасихӀил заманаялда гьениб яшав гьабулеб букӀана жугьутӀаз ва цогидал халкъаз. Ягьудиялъул гӀадамаз галилеялдасел гӀад-хочӀие гьарулаан, гьел рикӀкӀунароан. Галилеялъул Назарет абураб гьитӀинабго шагьаралда кӀудияв гӀуна ГӀиса МасихӀ.

Гьабил– Адамилги ХӀавалги вас, Къабилил гьитӀинав вац. Къабилица Гьабил чӀвана гьесдехун ккараб жахӀда сабаблъун.

Гьарун– Муса аварагасул кӀудияв вац. НекӀсиял жугьутӀазе амруял Аллагьас Мусахъе кьураб мехалда, Гьарун тӀамуна гьес тӀоцевесев кашишлъун. Къануналъул бихьизабиялда рекъон, Гьарунил наслуялъул рукӀине кколаан киналго кашишзаби.

Гьерод– «Инжилалда» рехсон вуго гьеб цӀар бугев лъабго чи. «Матфейица бицараб Рохалил хабаралда» тӀоцеве рехсарав Гьерод вукӀана Ягьудиялъул парччахӀ. КӀиабизе рехсарав Гьерод Антипа вукӀана Галилеялъул хан (тӀоцевесев Гьеродил вас). «Чапарзабазул ишазда» 12-абилеб бетӀералда рехсарав Гьерод Агриппа вукӀана дов Гьерод Антипал вацасул вас, нилъер эраялъул тӀоцебесеб гӀасруялъул 41-абилеб соналъ Ягьудиялъул хан.

ГӀадамил Лъимер– жугьутӀазул мацӀалда гьелъул магӀна буго «инсан, гӀадан, чи». Даниял аварагасул ТӀехьалда рехсон буго МасихӀ вукӀине вугин ГӀадамил Лъимер. МасихӀ ГӀисацаги жиндирго хӀакъалъулъ абулеб буго жив ГӀадамил Лъимер вугилан.

Давуд– некӀсияб ГӀизраилалъул кӀудияв парччахӀ ва авараг. Гьес яшав гьабуна нилъер эраялде щвелелде анцӀабилеб гӀасруялда, ГӀиса МасихӀ гьавилелде азарго соналъ цебе.

Динар– Рималъул империялда хьвадулеб букӀараб гӀарцуда цӀар. Гьелъул къимат бащалъулаан цо къоялъ хӀалтӀун щолеб мухьалда.

Диниял гӀалимзаби– Мусал къанун рагӀа-ракьанде щун лъалел ва жугьутӀазда гьеб малъулел гӀадамал.

Диргьам– греказул гӀисинаб гӀарац, гӀага-шагарго гьеб бащалъулаан цо динаралда.

Забулон ва Нафталим– Якъуб аварагасул васал. Гьездасан рачӀарал руго ГӀизраилалъул северияб рахъалда, Галилеялъул хӀорил рагӀалда яшав гьабун рукӀарал жугьутӀазул кӀиго наслу.

Забур– 150 динияб кечӀалдасан гӀуцӀараб тӀехь. Гьезул гӀемерисел Давуд аварагас гьарураллъун рикӀкӀуна.

Зина– «Инжилалда» гьаб рагӀи кьун буго рос-лъади цоцазе хилиплъи абураб магӀнаялда.

Ибрагьим– гӀарабиязулги жугьутӀазулги умматалъул бетӀер, Аллагь цо вукӀиналде тӀоцеве кантӀарав авараг, ИсхӀакъ аварагасул эмен.

Илагьияб РухӀ– Аллагьасдасан бачӀунеб гӀадамал битӀараб нухде рачунеб гьел рацӀцӀалъизарулеб къуват. «Инжилалда» «Илагьияб РухӀ» живго Аллагьлъун рикӀкӀун буго.

Иляс– ГӀизраилалъул халкъалде витӀарав ва гьересиаллагьзабазе лагълъи гьабиялде данде къеркьарав кӀудияв авараг. Аллагьас гьев чӀагого зобалазде восана. ЖугьутӀал ралагьун чӀун рукӀана МасихӀ вачӀиналъул хабар бицине гьев ракьалде тӀадвуссиналъухъ.

ИсхӀакъ– жугьутӀазул умматалъул бетӀерлъун рикӀкӀунев авараг. Гьев вукӀана Ибрагьимилги Саратилги вас, ГӀисилги Якъубилги эмен.

Ишая– нилъер эраялде щвелелде анкьабилеб гӀасруялда Ягьудиялда вукӀарав кӀудияв авараг.

Кашиш– Иерусалималъул Мукъадасаб Рокъоб динияб хъулухъ гьабулев чи.

Къабил– Адамилги ХӀавалги цӀикӀкӀарав вас, Гьабилил вац. ЖахӀда ккун гьес жиндирго вац Гьабил чӀвана.

Къайсар– Рималъул парччахӀ, император.

Къанун– балагье: Мусал къанун.

КъотӀи– «Инжилалда» гьеб ккола тӀоцебе НухӀ аварагасулгун, хадуб Ибрагьим аварагасулгун, ахиралдаги, Муса авараг гьоркьов ккун, жугьутӀазул тӀолабго халкъалъулгун Аллагьас гьабураб «НекӀсияб къотӀи». ГӀисаца абулеб буго жиндир хвел кколин Аллагьасдаги гьесде иман лъураб халкъалдаги гьоркьоб «ЦӀияб къотӀиялъул» байбихьилъун.

Легион– Рималда 6000 рагъухъанасдасан гӀуцӀараб бо.

Лепта– бищунго гӀисинаб пахьул гӀарац, динаралъул 1/128 бутӀа.

Лъадалъ ччун рахъи– гьеб букӀана мунагьал чуризе ва кантӀун Аллагьасде руссине гьабулеб динияб гӀадат.

Магъало бакӀарулел чагӀи– Рималъул къайсарасул хазинаялъе халкъалъухъа магъало бакӀаризе тарал гӀадамал, гьединлъидал жугьутӀазе гьел рокьулароан; къайсарасе магъало бакӀариги рикӀкӀунаан хӀакъ батулеб ишлъун.

Мажусиял– гӀемерал «аллагьзабазде» иман лъурал ва Мусал къанун босичӀел гӀадамал.

МасихӀ (Христос)– Аллагьас витӀилин рагӀи кьун букӀарав абадияв ПарччахӀ.

Мукъадасаб рукъ– Иерусалималда букӀараб аслияб динияб рукъ (Храм, Байтулмукъадас). ГӀицӀго гьениб гурони къурбан хъвезе изну букӀинчӀо.

Муса– ГӀизраилалъул цӀакъго кӀудияв авараг. Гьес цевехъанлъи гьабуна Аллагьас ГӀизраилалъул халкъ Мисриялдаса къватӀибе бачунеб мехалда. Аллагьас Мусахъе кьуна Къанун.

Мусал къанун– Муса аварагасде Аллагьас рещтӀарал гӀемерал амруял ва жугьутӀаз чара гьечӀого цӀунизе кколел, гьезул гӀумруялъул киналго рахъал рихьизарулел гӀадатал.

НекӀсияб къотӀи– балагье: КъотӀи.

Ниневия– некӀсияб ва гучаб Ассирия пачалихъалъул тахшагьар. Юнус аварагасул хӀакъалъулъ тӀехьалда бицунеб буго, мунагьаздаса инкар гьабун ва рекӀекълъун, битӀараб нухде руссинчӀони, шагьар щущазабизе бугилан гьелъул халкъалда бицине Аллагьас гьев Ниневиялде витӀанин абун. Юнус аварагасул вагӀзаялъ Ниневиялъул халкъ кантӀизабуна, гьезул шагьарги щущазабичӀого хутӀана.

Пасха– Мисриялда лагълъиялде ккун рукӀарал жугьутӀал, Аллагьасул цӀоб лъун, зулмуялдаса тархъанлъараб заман ракӀалде щвезабун, щибаб соналъ ихдал гьез тӀобитӀулеб кӀудияб байрам.

Пилат Понтий– ГӀиса МасихӀил заманаялда Рималъул императорас Ягьудиялде витӀун вукӀарав сардар.

Рим– Италиялъул шагьар, кӀудияб империялъул тахшагьар. ГӀиса МасихӀил заманаялда гьеб империялде гьоркьоре унаан Средиземнияб ралъдал рагӀаллъабазда рукӀарал гӀемерал улкаби.

Саддукеял– жугьутӀазул бечедал гӀадамазги диниял бутӀрузги гӀуцӀараб цо хасаб мазгьабалъул гӀадамал. Гьез бетӀерлъи гьабулаан диниялги сиясиялги ишазе, тӀадегӀанаб судалда гьоркьорги гӀемерисел гьел рукӀунаан. Мусал къануналде гурони, гьесдаса хадур рахъарал цогидал аварагзабазул ТӀухьдузде иман лъолароан саддукеяз.

Самариял (Самариялъул халкъ)– Ягьудиялдаги Галилеялдаги гьоркьоб букӀараб Самария вилаяталъул гӀадамал. Гьел божулаан Аллагь цо вукӀиналда, амма жугьутӀазул къануналъул цо-цо рихьизариял къабул гьарулароан. Гьеб сабаблъун кӀиябго халкъалъул рагӀи дандеккунгутӀи букӀана, хӀатта цоцазда аскӀор гӀодор чӀун самариявги жугьутӀавги квана-гьекъей мунагьлъун рикӀкӀунаан.

Сарат– Ибрагьим аварагасул лъади. ХерлъизегӀан лъимер гьабичӀого хутӀун йикӀарай гьелъ, Аллагьасул хӀалкӀолъиялдалъун, Ибрагьимие вас – ИсхӀакъ гьавуна.

Сардар– жиндирго кверщаликь ругел вилаятазда Рималъул къайсарас тарав бетӀер.

Синагога– какал разе ва Таврат (Мусаде рещтӀараб тӀехь) цӀализе жугьутӀал данделъулеб рукъ.

Содом ва Гоморра– Аллагьасул ццин бахъун щущазарурал шагьарал. Гьел рукӀана Хвараб ралъдал рагӀалда.

Сулайман– Давуд аварагасул вас, кӀудияв гӀакъил, парччахӀ ва авараг. Иерусалималда Мукъадасаб Рукъ гьес бан букӀана.

Таврат– «НекӀсияб КъотӀиялъул» тӀоцебесеб щуго тӀехь. Тавратилан абула Мусал къануналдаги.

Талант– бацӀцӀадаб гӀарцул 30 кг – 6000 диргьам.

ТӀадегӀанаб суд– Иерусалималъул халкъалда гьоркьоб хӀукму къотӀулеб бищунго кӀудияб идара.

Фарисеял– Мусал къанунги умумузул гӀадатги цӀуниялъе цӀакъго хӀаракат бахъулел гӀадамаздасан Ягьудиялда гӀуцӀараб ва къадру-къимат цӀикӀкӀараб динияб мазгьабалъул гӀадамал.

ХӀава– дуниялалда тӀоцее йижарай чӀужугӀадан, Адамил лъади.

ЦӀияб къотӀи– балагье: КъотӀи.

Чапар– ГӀиса МасихӀил бищунго цересел 12 муридаздасан цояв. Чапарилан абулаан, ГӀисал амруялда рекъон, Рохалил хабар дуниялалда тӀибитӀизабизе тӀаде босарав бокьарав муридасдаги.

Шамат– Мусал къануналда рекъон, шамат къоялъ кинаб букӀаниги хӀалтӀи гьабизе гьукъула. ХӀалхьи-рахӀаталъе ва Аллагьасе тӀагӀаталъе кьураб къо бугилан рикӀкӀуна гьеб жугьутӀаз.

Юсуп– Якъуб аварагасул 12 васазул цояв. Вацаз гьев Мисриялде лагълъун вичана, амма гьенив Аллагьас кӀодо гьавун, тӀолабго Мисриялъул кверщелчилъун вахъана.

Ягьудия– Палестинаялъул югалда букӀараб пачалихъ. Гьелъул тахшагьар кколаан Иерусалим. ГӀиса МасихӀил заманаялда Рималъул кверщаликь букӀана гьеб. ТӀоцебе гьениб яшав гьабун рукӀана Якъубил вас Ягьудал наслуялъул жугьутӀал. Ягьудал наслуялъул вукӀана кӀудияв парччахӀ ва авараг Давудги Давудил кьибилалъул чи ГӀиса МасихӀги.

Якъуб– Ибрагьимил васасул – ИсхӀакъил – вас, ГӀисил вац. Якъубил 12 васасдасан лъугьун рукӀана жугьутӀазул халкъалъул анцӀила кӀиябго наслу.

Table of Contents

Инжил: Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

Инжил

- ЦеберагӀи

- Коринфиязухъе тӏоцебесеб кагъат

- ЦеберагӀи
- 1 бетӀер
- 2 бетӀер
- 3 бетӀер
- 4 бетӀер
- 5 бетӀер
- 6 бетӀер
- 7 бетӀер
- 8 бетӀер
- 9 бетӀер
- 10 бетӀер
- 11 бетӀер
- 12 бетӀер
- 13 бетӀер
- 14 бетӀер
- 15 бетӀер
- 16 бетӀер

РичӀчӀизе захӀматал рагӀабазе баян (Инжил)

- Агриппа
- Адам
- Асия
- Ассарий
- Барас
- Беэлзебул
- БилгӀам
- Бищунго кӀудияв кашиш
- Бунямин
- Вавилон
- Галилея
- Гьабил
- Гьарун
- Гьерод
- ГӀадамил Лъимер
- Давуд
- Динар
- Диниял гӀалимзаби
- Диргьам
- Забулон ва Нафталим
- Забур
- Зина
- Ибрагьим
- Илагьияб РухӀ
- Иляс
- ИсхӀакъ
- Ишая
- Кашиш
- Къабил
- Къайсар
- Къанун
- КъотӀи
- Легион
- Лепта
- Лъадалъ ччун рахъи
- Магъало бакӀарулел чагӀи
- Мажусиял
- МасихӀ (Христос)
- Мукъадасаб рукъ
- Муса
- Мусал къанун
- НекӀсияб къотӀи
- Ниневия
- Пасха
- Пилат Понтий
- Рим
- Саддукеял
- Самариял (Самариялъул халкъ)
- Сарат
- Сардар
- Синагога
- Содом ва Гоморра
- Сулайман
- Таврат
- Талант
- ТӀадегӀанаб суд
- Фарисеял
- ХӀава
- ЦӀияб къотӀи
- Чапар
- Шамат
- Юсуп
- Ягьудия
- Якъуб